Depozyt wiary a ustna Tradycja

Pozycja papistów

Wiara odstępczego kościoła katolickiego oparta jest częściowo na Tradycji częściowo zaś na Piśmie Świętym (kolejność ustalona przez Rzym). I dopiero oba te składniki stanowią pełny depozyt wiary watykańskiej (por. kkk 84) zachowane w jednej części jako Biblia, w drugiej zaś jako ustna Tradycja przekazywana z pokolenia na pokolenie (por. kkk 81). Katolicki apologeta Patrick Madrid oddziela materialną wystarczalność Pisma od formalnej, z jego wypowiedzi wynika, że:

Formalna wystarczalność oznacza, że Pismo Święte zawiera całą niezbędną prawdę chrześcijańską (materialna wystarczalność), ale znaczenie Pisma nie jest jasne, że Kościół i Tradycja są konieczne, aby dojść do dokładnej interpretacji znaczenia Pisma Świętego.źródło

Zapamiętajmy: Rolą ustnie przekazywanej Tradycji zachowanej w kościele rzymskim jest umożliwienie właściwej interpretacji Pisma. I tylko ona to umożliwia.

(więcej…)

Praktyczny proces ekspozycji sekwencyjnej, cz. 2

Definicje

Ekspozycja – wyjaśnienie, interpretacja jednego fragmentu Pisma w odniesieniu do tła kulturowego, językowego, historycznego, politycznego i religijnego pierwotnego odbiorcy tego tekstu

Konsekutywny / sekwencyjny – następujący po czymś, sekwencyjny

Ekspozycja konsekutywna – polega na wyjaśnianiu znaczenia wersów następujących po sobie (wers za wersem)

[Kazanie ekspozycyjne to] prezentacja biblijnej prawdy, pochodzącej z, oraz przekazanej przez historyczno-gramatyczne, Duchem prowadzone studium fragmentu w jego kontekście, które Duch Święty stosuje najpierw do życia kaznodziei a potem przez niego do jego kongregacji”  – Haddon W. Robinson, „What is Expository Preaching?”

Według powyższej definicji nauczanie ekspozycyjne:

  • jest to zatem konkretny proces
  • stosowany najpierw w życiu kaznodziei
  • następnie w całej kongregacji

(więcej…)

Praktyczny proces ekspozycji sekwencyjnej, cz. 1

Ciężka praca

1 Tym. 4:13-15 13 …pilnuj czytania, zachęcania i nauki. 14 Nie zaniedbuj daru, który jest w tobie, który został ci dany przez proroctwo wraz z nałożeniem rąk starszych. 15 O tym rozmyślaj (μελετάω meletao – rozmyślaj i praktykuj aż do bólu), temu się oddawaj, aby twoje postępy były widoczne dla wszystkich.

Publiczna służba Słowem Bożym to praca ciężka, której oddanie się powinno graniczyć z bólem. Dobry nauczyciel będzie nieustannie zanurzał się w Słowo. Rezultatem tego będzie rozwój umiejętności rozkładania Słowa jasno widoczny dla słuchaczy.

Ten, kto głosi kazania dwa razy w tygodniu, będzie nauczał około tysiąca razy w czasie dekady. Mając na uwadze, że jedno kazanie to nawet 10 stron maszynopisu, rocznie będzie to 1 000 stron, 10 000 w czasie dziesięciu lat. To bardzo ciężka praca.

(więcej…)

Jezus Chrystus: nasz Jedyny Władca, Bóg i Pan

Jedyny Władca, Bóg i Pan

Czy ktokolwiek we wszechświecie, poza Najwyższym Bogiem, mógłby zostać nazwany jedynym Władcą, Bogiem i Panem? Nikt, absolutnie nikt przy zdrowych zmysłach nie może stwierdzić, że tak. Nawet najbardziej oszaleli w herezji antytrynitarze mają na tyle rozumu, aby odrzucić powyższą teorię. Nawet najbardziej zatwardziali Świadkowie Strażnicy nie powiedzą, że jedynym Władcą, Bogiem i Panem jest Archanioł Michał.

Z wyjątkiem gnostyków, którzy uznają Boga Jahwe za demiurga, złego i pomniejszego boga, absolutnie wszyscy uznający się za spadkobierców nauki apostolskiej muszą wyznać, że Bóg Jahwe to jedyny Władca i Pan. W sumie to dobrze i źle zarazem.

  • Dobrze, ponieważ wyznają monoteizm, ale to nie wystarczy.
  • Źle, ponieważ odrzucają Chrystusa jako jedynego Władcę, Boga i Pana odcinając się tym samym od zbawienia

Udajmy się do Pisma Świętego w celu wykazania, że Chrystus tak właśnie został objawiony.

(więcej…)

Izajasz – prorok skazany na porażkę

 

Czas służby

Izajasz, syn Amosa, głosił Słowo w okolicy Jeruzalem jako prorok królestwa Judy w latach ok. 739-686 B.C. w czasie panowania 4 królów:

1. Uzjasza (zwanego również Azariaszem w 2 Król. 15)
2. Joatama
3. Achaza
4. Ezechijasza

Izaj. 1:1 Widzenie Izajasza, syna Amosowego, które widział nad Judą i nad Jeruzalemem, za dni Uzjasza, Joatama, Achaza, i Ezechijasza, królów Judzkich

(więcej…)

Księga Henocha a kanon

Dlaczego Henoch nie jest w kanonie?

1 Mojż. 5:21-24

21. Henoch żył sześćdziesiąt pięć lat i spłodził Matuzalema.

22. Po spłodzeniu Matuzalema Henoch chodził z Bogiem trzysta lat i spłodził synów i córki.

23. Wszystkich dni Henocha było trzysta sześćdziesiąt pięć lat.

24. Henoch chodził z Bogiem, a potem już go nie było, bo Bóg go zabrał.

W Księdze Rodzaju powiedziano nam, że Henoch chodził z Bogiem. W swoich badaniach natknąłem się na Księgę Henocha. Dlaczego zatem dzieło o nazwie Księga Henocha nie zostało umieszczone w kanonie Pisma Świętego?

(więcej…)

Krytyka tekstu biblijnego

Zarzuty

1 Kor. 1:19-21

19. Bo jest napisane: Wytracę mądrość mądrych, a rozum rozumnych obrócę wniwecz.

20. Gdzie jest mądry? Gdzie uczony w Piśmie? Gdzie badacz tego świata? Czyż Bóg nie obrócił w głupstwo mądrości tego świata?

21. Skoro bowiem w mądrości Bożej świat nie poznał Boga przez mądrość, upodobało się Bogu przez głupstwo głoszenia zbawić tych, którzy wierzą.

Istnieje pewna grupa ludzi „uczonych w Piśmie”, którzy wszelkie swoje wysiłki kierują na obalenie wiarygodności Biblii. Wszechwiedzący Bóg dopuszcza, aby owi ludzie działali do pewnego czasu z kilku powodów. Jednym z nich jest odseparowanie pseudochrześcijan od Kościoła (to ci, którzy twierdzili że wierzą jednak nie posiadali wiary będącej Bożym darem, nieutracalnej i niewzruszonej).

Drugim jest wyzwanie rzucone apologetom chrześcijańskim, aby ci tym bardziej zgłębiali prawdę cudownego natchnienia oraz zachowania Słowa, prezentując rezultaty swojej pracy jako potwierdzenie słuszności wiary raz przekazanej świętymNiewierzący sceptycy podważają wiarygodność Słowa Bożego atakując z różnych stron. Kilka zarzutów jakie stawiane są natchnieniu Pisma wymaga szczególnej atencji i rozważenia, ponieważ noszą one pozory mądrości, jednakże przez Boga obracanej w głupstwo. Fakty zawsze świadczyły, świadczą i będą świadczyć na korzyść Biblii.
.


Teza sceptyków

Rzeczywistość pokazuje, że w Nowym Testamencie są miejsca, gdzie nie wiadomo co mówiły oryginalne księgi. Zatem skoro nie wiemy co przekazywały, jakżeż one mogą być autorytatywne? A to konsekwentnie prowadzi do odrzucenia wiary w inspirację Pisma oraz odrzucenie Biblii jako księgi dostarczającej Słowo Boga. Wiara w natchnienie Słowa nie ma sensu, ponieważ jeśli Bóg dokonałby tego cudu, powinien też dokonać cudu zachowania tegoż Słowa.

Błędy i ich transmisja

Aby utworzyć kopię tekstu Pisma należało go przepisać. Czynili to

  • ludzie niedoświadczeni,
  • nie posiadali wystarczającej ilości papieru
  • często w czasie prześladowań
  • wszyscy czynili przy tym pomyłki

Kiedy powstała pierwsza kopia, zawierała ona pomyłki. Następna kopia nie tylko powtarzała pierwsze błędy ale dodawała nowe. Za każdym razem gdy powstawała kolejna generacja kopii, zawierały one wszystkie do tej pory popełnione błędy. Ponieważ oryginały nie były dostępne nikt nie mógł poprawić błędów w odniesieniu do oryginału.

Próby korekcji tekstu musiały być czynione w oderwaniu od oryginałów co tworzy kolejny problem

  1. Brak oryginałów
  2. Kopie powielające i dodające kolejne błędy
  3. Próby korekty, które mogły dodawać kolejne błędy ze względu na brak oryginałów

Wniosek: nie posiadamy oryginalnego tekstu, zatem nie posiadamy pierwotnego przekazu, nie możemy rozpoznać autorskiej intencji tekstu

Błędy jakie popełniano nie były tylko gramatyczne ale mogły być również merytorycznymi zmianami treści tekstu (zgodnie z upodobaniem kopisty) co bez oryginału nie jest możliwe do wykrycia. Zatem korekta takiego błędu musiała odbywać się na zasadzie zgadywania „co pierwotny tekst mógł zawierać”.

Przykładowo Ewangelia Marka została napisana ok. 50 A.D. jednakże pierwsza zachowana kopia fragmentu tej Ewangelii to P45 (papirus 45) z roku 220 A.D. czyli 170 lat po spisaniu oryginału
.


Szczątkowy materiał źródłowy

Tak wygląda P45, na którym widzimy porcje 8 rozdziału Ewangelii Marka. W trakcie przepisywania nie dodawano spacji (ze względu na koszt papirusu oszczędzano miejsce) co ułatwia popełnienie pomyłki podczas przepisywania.
.


Różnice między kopiami

Wszystkie kopie manuskryptów różnią się od siebie

  • Istnieje około 5 800 greckich manuskryptów od kompletnych po fragmentaryczne
    .
  • Najstarszy manuskrypt to P52 pochodzi z kodeksu, spisany około roku 100

  • 94% manuskryptów pochodzi z IX wieku
    .
  • Ilość błędów:
    .
    John Mill ok. 300 lat temu wykazał 30 000 miejsc, gdzie manuskrypty nie zgadzają się ze sobą
    .
    obecnie szacuje się, że ilość różnic we wszystkich odkrytych manuskryptach wynosi między 300 000 a 400 000, a nawet 700 000, co oznacza, że róznic jest więcej niż samych słów w Nowym Testamencie.
    .
  • Rodzaje błędów: większość z nich nie ma znaczenia, wiele z nich nie da się przetłumaczyć
    .
    przypadkowe: literówki, parablepsis: ominięcia tekstu związane z pracą oczu skryby (homoeoteleuton), poważne
    .
    intencjonalne: całe sekcje dodane lub ominięte,żaden z poniższych fragmentów nie znajduje się w najstarszych (i z tego powodu błędnie uznawanych za najlepsze) manuskryptach. np.
    .
    – przyłapanie cudzołożnicy na grzechu Jan 7:53-8:11,
    .
    – ostatnie 12 wersów Marka, Marek 16:9-20,
    .
    – słowa Jezusa „Ojcze wybacz im” , Łuk. 23:34
    .
    poniższy tekst został usunięty w późniejszych manuskryptach
    .
    – niewiedza Syna „o tym dniu nie wie nawet Syn”, Mat. 24:36
Konkluzja

Ze względu na ogromną ilość błędów oraz brak oryginałów, lub też wczesnych kopii tekstu, Nowy Testament nie jest wiarygodny. Ponieważ ilość popełnianych podczas przepisywania błędów (a zatem i różnic między manuskryptami) jest tym większa, im wcześniej one powstawały, rozumiemy, że Pismo Święte nie tylko nie zostało zachowane ale i przez to nie było nigdy natchnione.


Założenia apologetyczne

Istotne pytania

Niewiele więcej tematów jest tak krytycznie ważnych dla chrześcijańskiej wiary jak prawdomówność Słowa. Jednym z najbardziej istotnych powodów studiowania zagadnienia krytyki tekstu biblijnego jest możliwość jego obrony przeciw atakom sceptyków.

  • Czy tradycja Manuskryptów Nowego Testamentu zawiera oryginalny przekaz ksiąg Nowego Testamentu i prawidłowo odzwierciedla to, co było zapisane ok. 2 000 lat temu?
    .
  • Czy Biblia błędnie cytuje Jezusa Chrystusa?
    .
  • Czy Nowy Testament daje nam dostęp do prawdy Bożej? I skąd wiemy, które słowa były pierwotnie w Pismach?
Błędne wnioski

Podnoszone przez sceptyków problemy różnic między manuskryptami są powszechnie znane chrześcijaństwu. Jednakże konkluzja, do jakiej ludzie ci dochodzą jest niezwykła. Wielu krytyków tekstu nie dochodzi do tego samego wniosku, wśród nich Tischendorf, Bengel, Warfield, Carson, Silva, Walles – uczeni ci posiadają dostęp do tych samych danych co sceptycy.

Błąd logiczny

Twierdzenie, że konkretna wariacją tekstu zmienia diametralnie znaczenie Ksiąg Biblii jest nieprawdziwe. Wnioskowanie sceptyków przyjmuje następujący schemat:

Istnieje więcej wariacji tekstu niż słów w Nowym Testamencie (prawda)

⇒ (implikacja) Istnieją miejsca, gdzie nie ma pewności co Nowy Testament mówił oryginalnie (fałsz)

⇒ (wniosek) dlatego też Nowy Testament nie może być autorytatywnym Słowem Bożym (fałsz)

W powyższym rozumowaniu zauważamy błąd formalny (non sequitur) – powstaje on wtedy gdy badacz żywi mylne przekonanie, że wniosek wynika logicznie z przesłanek.

Twierdzenie, że istnieją miejsca, gdzie nie ma pewności, co Nowy Testament mówił oryginalnie nie wynika z faktu istnienia wariacji tekstów manuskryptów. Nie ma tutaj takiego związku ponieważ większość tego, co uznawane jest za błąd jest zwykłą wariacją zapisu bez utraty sensu tekstu (np. gramatyka grecka umożliwia zapisanie zdania „Jan kocha Marię” na ponad 1200 sposobów (zobacz nauczanie Dr. Daniela Wallace, źródło).  Stąd wniosek jest błędny. Ponadto z mamy całkowitą pewność co do tego, że nasz Nowy Testament mówi to samo co tekst oryginalny nie z powodu badania najstarszych manuskryptów, ale ze względu na apografy, tj. kopie tekstów oryginalnych, które używane były przez kościół do powielania tekstu.
.


Apologetyka właściwa

Nieco statystyki
  1. Wiemy, że istnieje ponad 5 800 skatalogowanych ręcznie przepisywanych manuskryptów Nowego Testamentu,
    .
  2. Wiemy że istnieje około 400 000 wariantów tekstu między skatalogowanymi grekojęzycznymi manuskryptami

Statystycznie rzecz ujmując istnieją 3 możliwe warianty na każde słowo jakie występuje w Nowym Testamencie. Jest to konkluzja wielu ateistów i muzułmanów. Jednakże jest to błędne założenie, pozbawione historycznego kontekstu. Zdecydowana większość tych różnic nie ma żadnego znaczenia dla właściwego zrozumienia i tłumaczenia tekstu.

Kilka faktów
  • Im więcej dostępnych manuskryptów, tym więcej wariacji między nimi
    .
  • Im mniej dostępnych manuskryptów, tym mniej wariacji; jednocześnie tym mniejsza pewność co do tekstu oryginalnego
    .
  • Posiadanie manuskryptów pochodzących z różnych obszarów i czasów, jednakże świadczących na rzecz tego samego tekstu to silny dowód na posiadanie dokumentu w jego oryginalnej formie.
    .
  • Posiadanie mniejszej ilości manuskryptów stwarza większe prawdopodobieństwo na ich poprawianie, edycję i zanieczyszczenie
    .
  • Nowy Testament posiada więcej manuskryptów niż jakiekolwiek inne dzieło antyczne (w sumie około 1 300 000 stron ręcznie zapisanych tekstem)

Rzeczywista ilość znaczących wariacji tekstu (po odrzuceniu literówek) przedstawia się następująco

Jeśli dodatkowo wziąć pod uwagę rzeczywistą szansę na to, że dana wariacja mogła znajdować się w oryginale, stosunek ten jest jeszcze mniejszy.

Jak widać na wykresie nic nie wskazuje na to, że tekst Nowego Testamentu został skażony.

Rodzaje wariacji
  • Bez znaczenia: zdecydowana większość wariacji nie ma najmniejszego znaczenia (nie można ich nawet przetłumaczyć) dlatego też nie wpływają na znaczenie tekstu
    .
  • Nieistotne: to takie, co do których mamy pewność, że nie mogły znajdować się w oryginalnym tekście, np. literówki
    .
  • Znaczące i istotne: te, które zmieniają znaczenie tekstu i teoretycznie mogły znajdować się w oryginale (posiadają wystarczające potwierdzenie w ilości manuskryptów) a w nich:
    .
    błedy wzrokowe  – homoeoteleuton, słuchowe – gdy skrybowie przepisywali ze słuchu podczas recytowania tekstu
    .
    błędy harmonizacji – kiedy mamy do czynienia z paralelnymi tekstami np. ewangelii synoptycznych, czy listów do Efezjan i Kolosan, następuje zastąpienie tekstu podobnym, związane z lepszą znajomością jednego z dwóch tekstów
    .
    – celowe zmiany – większość z nich powstała gdy skryba myślał, że powinna zajść zmiana w tekście
Odsetek istotnych i znaczących wariacji

Istnienie między 1500 a 2000 istotnych i znaczących wariacji tekstowych, które muszą być ostrożnie egzaminowane. Stanowią one co najwyżej 1% całego tekstu Nowego Testamentu, z których większość to błędy wzrokowe i słuchowe (ujęcie historyczne).

Większość z wariacji tekstu jest całkowicie niematerialna i bez znaczenia. W rzeczywistości zdecydowana większość zmian znalezionych we wczesnych manuskryptach chrześcijańskich nie ma wpływu ani na teologię ani na ideologię. Przytłaczająca większość zmian to rezultat pomyłek takich jak poślizgnięcie się pióra, przypadkowe ominięcie, nieumyślne dodanie, literówka, przejęzyczenia tego czy innego rodzaju.

Gdy skrybowie dokonywali intencjonalnych zmian, czasami ich motywy były tak czyste jak śnieg. Zatem możemy spać spokojnie wiedząc, że Bóg opatrznościowo zachował Tekst w postaci tekstów używanych przez eklezje od czasu Apostołów aż do dzisiaj..

Konkluzja

⇒ Ponad 99,99% tekstu Nowego Testamentu jest niezmieniona a pozostały 0,01% zmian nie ma znaczenia.

⇒ (implikacja) żadna z oryginalnych doktryn przekazanych przez tekst Nowego Testamentu nie została zmieniona ani utracona

⇒ (wniosek) dlatego też Nowy Testament jest autorytatywnym Słowem Bożym

Pierwotne skażenie

Jednym z zarzutów jest twierdzenie, że tekst Nowego Testamentu został skażony w czasie sprzed najwcześniej zachowanych manuskryptów. Nie jest to prawda, ponieważ:

  • Posiadamy 12 manuskryptów pochodzących z pierwszych 100 lat po spisaniu Nowego Testamentu; wszystkie są co prawda fragmentaryczne, lecz w sumie reprezentują większość ksiąg Nowego Testamentu i około 40% całego tekstu
    .
  • Posiadamy ponad 120 manuskryptów spisanych w czasie 300 lat po spisaniu Nowego Testamentu
    .
  • Kluczowym faktem dotyczącym manuskryptów Nowego Testamentu są wielorakie linie transmisji

Wczesne manuskrypty nie wskazują na pojedynczą linię transmisji rzekomo skażonego tekstu Pisma, lecz na wiele linii o różnej dokładności. Wiele z nich krzyżuje i przecina się co umożliwia łatwą ich identyfikację.

Wielorakość linii transmisji to zjawisko pozornie negatywne, ponieważ tekst większościowy stanowi świadectwo umożliwiające identyfikację i odsiew błędów w tekstach mniejszościowych. Przykładem wczesnej transmisji tekstu jest  związek między P75 (powstały ok. 175 – 220 A.D.) a Codex Vaticanus (325 A.D.). Oba są bardzo blisko spokrewnione. Pomimo tego, że oddziela je 150 lat to są to wysoce zbliżone teksty. Wiemy również, że Codex Vaticanus nie jest kopią P75, ponieważ zawiera w sobie teksty wcześniejsze niż P75.

To oznacza, że oba pochodzą z bardzo wczesnego źródła, prawdopodobnie powstałego na samym początku II wieku.

Onus probandi

Ciężar dowodu leży po stronie sceptyków, którzy zarzucają skażenie pierwotne skażenie tekstu Nowego Testamentu, ponieważ pozostałe przy istnieniu manuskrypty wskazują na wielość linii niezależnych od siebie transmisji. Sceptycy muszą wyjaśnić jak tekst Nowego Testamentu mógł pojawić się w historii poprzez wiele linii transmisji a mimo to każda linia reprezentuje ten sam tekst, choć nie były one przez nikogo kontrolowane odgórnie.

Porównanie skrajności

Tekst Bizantyjski uznamy za prawą stronę spektrum, podczas gdy tekst Westcotta-Horta z 1881 roku znajdzie się po lewej stronie. (Tekst Bizantyjski vs. Tekst Aleksandryjski). Tekst Bizantyjski stanowił podstawę Pisma Świętego czytanego w rzeczywistych, historycznych kościołach na przestrzeni wieków. Tekst Westcotta-Horta w ujęciu historycznym i eklezjalnym nigdy nie stanowił podstawy jakiegokolwiek Pisma Świętego i nigdy nie był wykorzystywany w kościele aż do XIX wieku. Tekst ten oparty jest głównie o trzy sprzeczne ze sobą kodeksy: watykański, aleksandryjski i synajski.

Przykłady różnic między tekstem Bizantyjskim a tekstem Westcotta-Horta

Hebrajczyków 4:9-15

Różnica to jedno słowo: πεπειρασμένον peperasmenonkuszonego

Galacjan 1:6-15

Różnica to dwa słowa: εὐαγγελίζηται euangelizetai głosił ewangelię, oraz γὰρ gar – zaiste

Jak widzimy przykładowe różnice (choć są istotne dla opatrznościowego zachowania Pisma) nie mają żadnego znaczenia dla doktryny. W rzeczywistośći jeśli podnieść wszystkie różnice między Tekstem Większościowym (Bizantyjskim) a Krytycznym Tekstem (NA / UBS) znajdziemy mniej niż 6 600 różnic, co oznacza ponad 95% zgodności i to w ekstremalnie oddalonych tradycjach tekstu.

Pogmatwana wariacja

Tekst Galacjan 1:8 posiada aż 6 możliwych wariacji czasownika, mimo to w ostateczności tłumaczenie na język polski pozostawia wybór między głosił a głosił wam. Oto cała różnica…

Odporność tekstu

Transmisja tekstowych tradycji Nowego Testamentu charakteryzuje się ekstremalnie imponującym stopniem odporności. Gdy tekst już się pojawia, trwa na swoim miejscu z uporem. Dokładnie to właśnie przytłaczająca masa tradycji tekstowych Nowego Testamentu dostarcza nam pewności o umocowaniu tekstu w oryginale.

Mówiąc prościej, gdy raz tekst pojawi się wśród manuskryptów, pozostaje tam. Włączając w to błędy skrybów a także bezsensowne błędy. Czemu to miałoby być dobre? Ponieważ dzięki temu wiemy, że teksty oryginalne ciągle są obecne w tradycji manuskryptów.

Oto klucz: Jeśli mamy wariacje z trzema możliwościami, A, B i C, nie musimy się martwić o wariację D czyli „żadna z powyższych”

W rzeczywistości nie posiadamy za mało tekstu, lecz nieco więcej, niż zostało oryginalnie przekazane, około 101%.

Wiemy zatem, co oryginalny tekst przekazywał. Mamy w ręku Objawione Słowo Boże, kompletne i niezawodne.

Na podstawie, źródło

Dystrybucja greckich manuskryptów według wieku
Rękopisy Nowego Testamentu Lekcjonarze
Stulecie Papirusy Uncjały Minoskuły Uncjały Minoskuły
II 2
II / III 5 1
III 28 2
III / IV 8 2
IV 14 14 1
IV / V 8 8 – –
V 2 36 1
V / VI 4 10
VI 7 51 3
VI / VII 5 5 1
VII 8 28 4
VII / VIII 3 4
VIII 2 29 2
VIII / IX 4 5
IX 53 13 113 5
IX / X 1 4 1
X 17 124 108 38
X / XI 3 8 3 4
XI 1 429 15 227
XI / XII 33 13
XII 555 6 486
XII / XIII 26 17
XIII 547 4 394
XIII / XIV 28 17
XIV 511 308
XIV / XV 8 2
XV 241 171
XV / XVI 4 2
XVI 136 194

Bart Ehrman

Człowiekiem odpowiedzialnym za atak na wiarygodność i natchnienie Słowa Bożego jest dr Bart Ehrman.
.

Urodzony w 1955 w Lawrence w Stanie Kansas – profesor na wydziale religioznawstwa na Uniwersytecie Północnej Karoliny w Chappel Hill, amerykański krytyk tekstu Nowego Testamentu.
.
.
W młodości był fundamentalistą chrześcijańskim, później stał się agnostykiem.


Zobacz w temacie

Podobieństwa w ewangeliach

Problem synoptyczny

To prawda, że nawet powierzchowne przeczytanie Ewangelii Mateusza, Marka i Łukasza ujawnia wiele podobieństw między nimi. Wystarczy na przykład porównać

Mat. 9:2-8 2 A oto przynieśli mu sparaliżowanego, leżącego na posłaniu. Jezus, widząc ich wiarę, powiedział do sparaliżowanego: Ufaj, synu! Twoje grzechy są ci przebaczone. 3 A niektórzy z uczonych w Piśmie pomyśleli sobie: On bluźni. 4 Lecz Jezus, znając ich myśli, powiedział: Dlaczego myślicie złe rzeczy w swoich sercach? 5 Cóż bowiem jest łatwiej powiedzieć: Przebaczone są twoje grzechy, czy powiedzieć: Wstań i chodź? 6 Ale abyście wiedzieli, że Syn Człowieczy ma na ziemi moc przebaczać grzechy – wtedy powiedział do sparaliżowanego: Wstań, weź swoje posłanie i idź do domu. 7 A on wstał i poszedł do swego domu. 8 Kiedy tłumy to ujrzały, dziwiły się i chwaliły Boga, który dał ludziom taką moc.
.
Marek 2:3-12 3 Wtedy przyszli do niego, niosąc sparaliżowanego, a niosło go czterech ludzi. 4 A gdy nie mogli do niego podejść z powodu tłumu, odkryli dach nad miejscem, gdzie był Jezus, wyłamali go i spuścili na dół posłanie, na którym leżał sparaliżowany. 5 A Jezus, widząc ich wiarę, powiedział do sparaliżowanego: Synu, twoje grzechy są ci przebaczone. 6 A byli tam niektórzy z uczonych w Piśmie, siedząc i myśląc w swoich sercach: 7 Czemu on mówi takie bluźnierstwa? Któż może przebaczać grzechy oprócz samego Boga? 8 A zaraz Jezus, poznawszy w swym duchu, że tak myśleli, powiedział do nich: Czemuż tak myślicie w swoich sercach? 9 Cóż jest łatwiej – powiedzieć sparaliżowanemu: Przebaczone są ci grzechy, czy powiedzieć: Wstań, weź swoje posłanie i chodź? 10 Ale żebyście wiedzieli, że Syn Człowieczy ma na ziemi moc przebaczać grzechy – powiedział do sparaliżowanego: 11 Mówię ci: Wstań, weź swoje posłanie i idź do domu. 12 A on natychmiast wstał, wziął swoje posłanie i wyszedł na oczach wszystkich, tak że wszyscy byli zdumieni i chwalili Boga, mówiąc: Nigdy nie widzieliśmy czegoś takiego.
.
Łuk. 5:18-26  18 A oto jacyś mężczyźni nieśli na posłaniu sparaliżowanego. Szukali sposobu, jak go wnieść i położyć przed nim. 19 Gdy jednak z powodu tłumu nie znaleźli drogi, którą by go mogli wnieść, weszli na dach i przez dachówkę spuścili go z posłaniem w sam środek, przed Jezusa. 20 On, widząc ich wiarę, powiedział mu: Człowieku, przebaczone ci są twoje grzechy. 21 Wtedy uczeni w Piśmie i faryzeusze zaczęli się zastanawiać i mówić: Kim jest ten, który mówi bluźnierstwa? Któż może przebaczać grzechy oprócz samego Boga? 22 Ale Jezus, poznawszy ich myśli, odpowiedział im: Co myślicie w waszych sercach? 23 Cóż jest łatwiej powiedzieć: Przebaczone ci są twoje grzechy, czy powiedzieć: Wstań i chodź? 24 Lecz abyście wiedzieli, że Syn Człowieczy ma na ziemi moc przebaczać grzechy – powiedział do sparaliżowanego: Mówię ci: Wstań, weź swoje posłanie i idź do domu. 25 A on natychmiast wstał na ich oczach, wziął to, na czym leżał, i poszedł do domu, wielbiąc Boga. 26 Wtedy wszyscy się zdumieli, chwalili Boga i pełni lęku mówili: Widzieliśmy dziś dziwne rzeczy.

Jednak istnieją również znaczące różnice w tym, jak każdy z autorów spogląda na sprawę życia, służby oraz nauczania Jezusa. Pytanie o to, jak wyjaśnić te podobieństwa i różnice, jest znane jako „problem synoptyczny” (syn oznacza „razem”, optic oznacza „widzieć”).

(więcej…)

Nieomylność Pisma

Autorytet a tradycja

Mówiąc wprost, Biblia po pierwsze i przede wszystkim jest Boską księgą. Bóg jest autorem Pisma, i z tego powodu Biblia posiada Boski autorytet. Twórcy Wyznania Chicagowskiego starali się wyrazić bezkompromisową Protestancką deklarację dotyczącą natury Pisma. Oficjalne oświadczenie stwierdza:

„Ten Artykuł, podobnie jak Artykuł II, czyni oświadczenie wyłącznie protestanckim. Wprawddzie kościół rzymsko-katolicki konsekwentnie i historycznie utrzymywał wysoki pogląd na Pismo Święte, pozostają jednak nierozwiązane problemy unikalności i wystarczalności biblijnego autorytetu w kościele.”

Dlatego stwierdzono:

„Wyznajemy, że Pismo Święte ma być przyjmowane jako autorytatywne Słowo Boże. Zaprzeczamy idei, że Pismo Święte uzyskuje swój autorytet od kościoła, tradycji, czy jakiegokolwiek innego źródła.”

Pismo posiada swój autorytet od samego Boga

2 Tym. 3:16-17 16 Całe Pismo jest natchnione przez Boga i pożyteczne do nauki, do strofowania, do poprawiania, do wychowywania w sprawiedliwości; 17 Aby człowiek Boży był doskonały, do wszelkiego dobrego dzieła w pełni przygotowany.

(więcej…)

Sola Scriptura jako jedyne źródło doktryny

Pozycja heretyków

2 Tes. 2:15 Dlatego, bracia, stójcie niewzruszenie i trzymajcie się przekazanych nauk, o których zostaliście pouczeni czy to przez mowę, czy przez nasz list.

„Sola scriptura? Zacznijmy od tego, że zasada tylko Biblia jest niezgodna z Biblią! Bo widzicie! św. Paweł w 2 Tes 2,15 stwierdził 15… Przeto, bracia stójcie niewzruszenie i trzymajcie sie tradycji, o której zostaliście pouczeni bądź żywym słowem, bądź za pośrednictwem naszego listu.”

Według rzymskich katolików należy trzymać się przede wszystkim ludzkiej, ustnie przekazywanej tradycji, następnym w kolejności jest spisane Słowo Boże.

(więcej…)

Wyzwania interpretacji listu do Hebrajczyków

 

Adresaci Listu do Hebrajczyków

Komentarz MacArthura do Nowego Testamentu wyjaśnia problematykę interpretacji listu do Hebrajczyków.

„Odpowiednia interpretacja tego Listu wymaga uznania, że został on napisany do trzech różnych grup Żydów:

  1. Wierzących;
  2. Niewierzących, którzy intelektualnie pojęli ewangelię;
  3. Niewierzących, na których ewangelia i osoba Chrystusa wywarły duże wrażenie, lecz którzy w związku z tym, nie doszli do żadnych wniosków.

Nieświadomość istnienia tych trzech grup odbiorców prowadzi do interpretacji Listu, która jest niezgodna z resztą Pisma Świętego.

(więcej…)

Transmisja i Kanonizacja Pisma

Transmisja Pisma

Psalm 12:6-7

6. Słowa PANA to słowa czyste jak srebro wypróbowane w ziemnym tyglu, siedmiokrotnie oczyszczone.

7. Ty, PANIE, zachowasz ich, będziesz ich strzegł od tego pokolenia aż na wieki.

Dwa główne czynniki nadają wartości zachowanym manuskryptom:

  1. Jak bliskie oryginałom są nasze kopie?
  2. Ile kopii posiadamy?

Jeśli o zachowaną ilość kopii chodzi to Nowy Testament deklasuje wszystkie inne pisma antyczne nie o klasę, nie o dwie lecz o tysiące klas jeśli chodzi o teksty Cezara, Livy, Platona, Pliniusza, Thucydidesa i Herodotusa. W najlepszym przypadku Nowy Testeament deklasuje Iliadę Homera 38 krotnie!

(więcej…)

Purytańskie przywiązanie do Sola Scriptura

Wstęp

1 Kor. 4:6 To wszystko zaś, bracia, odniosłem do samego siebie i do Apollosa ze względu na was, abyście się nauczyli na naszym przykładzie nie wykraczać ponad to, co jest napisane, żeby jeden nie pysznił się drugim przeciw innemu.

Prosto z Reformacji XVI wieku wybrzmiał odgłos trąby, który zdobył serce Bożych ludzi. Ten odgłos trąby był wezwaniem do działania, znanym nam jako Sola Scriptura, co po łacinie oznacza “jedynie Pismo”. Służyło ono jako fundament dla czterech innych Sola: Sola Gratia, Sola Fide, Solus Christus oraz Soli Deo Gloria. Pięć z nich łączą się tak naprawdę w jedno prawdziwe stwierdzenie, w jedną deklarację prawdy na temat zbawiającej ewangelii Jezusa Chrystusa. Pomyślcie o tym w następujący sposób.

Wyobraźcie sobie wspaniałą starożytną świątynię, w której fundamentem, na którym wszystko spoczywa, jest Sola Scriptura, wszystko to, w co wierzymy, wszystko to, czego przestrzegamy, wszystko, co jest drogie naszym duszom spoczywa na mocnym fundamencie Sola Scriptura. Rzym powiedział, że przestrzegamy Pisma, ale jest to Pismo i… Pismo i kościelne tradycje, Pismo i kościelna hierarchia, Pismo i rada kościoła, Pismo i autorytet papieża, a Reformatorzy powracając do Biblii powiedzieli:

Nie, to jest Sola Scriptura

Jest to tylko Pismo. A jeśli cokolwiek innego zostanie dodane do fundamentu kościoła, to pojawią się pęknięcia w fundamencie i nie utrzyma on nauczania i głoszenia ewangelii Jezusa Chrystusa. Sprzeciwili się również anabaptystom i  libertynom, którzy chcieli dodać swoje sny, wizje, nowe objawienia i swoje prorocze objawienia. Reformatorzy powiedzieli:

„Nie, ma być tylko Pismo”

(więcej…)

Sola Scriptura, Ewangelia i Kościół Rzymskokatolicki

O ewangelikalizmie

Pytanie: Czy mógłbyś zdefiniować czym jest ewangelikalizm?

James White: Aha, zaczynamy trudnym pytaniem. Dawniej łatwo było to zrobić, ponieważ można było zdefiniować Ewangelię, i kilka rzeczy, które definiowały ewangelikalizm takie jak

  • poddanie się biblijnemu autorytetowi,
  • biblijnej ewangelii,
  • powrotowi Jezusa Chrystusa 
  • konserwatywnemu biblizmowi.

Niestety dzisiaj, szczególnie w krajach zachodnich ludzie identyfikowani jako ewangelicy odstają bardzo od tego standardu. Mam nadzieję, że tak nie jest w miejscu skąd pochodzicie, ale tak może się stać, a jeśli tak jeszcze nie jest, prawdopodobnie tak będzie, ponieważ nawet takie doktryny jak Trójca zostają naruszone między ludźmi identyfikującymi się jako ewangelicy.

(więcej…)

Chrześcijaństwo Pawła a chrześcijaństwo Jezusa

Z nienawiści do Bożej prawdy

Mat. 23:15 Biada wam, uczeni w Piśmie i faryzeusze, obłudnicy, bo obchodzicie morza i lądy, aby pozyskać jednego współwyznawcę, a gdy się nim stanie, czynicie go synem piekła dwa razy takim jak wy sami.

Niektórzy szabatarianie nienawidzą Pisma Świętego, ponieważ stoi im ono kością w gardle. Ci z nich, którzy pragną z całego serca zachowywać dni, tygodnie i lata, poddawać się restrykcjom żywnościowym oraz stosować zniesione przez Nowy Testament nakazy Prawa co do ubioru i szabatu mają trudny orzech do zgryzienia, gdy czytają Listy Apostoła Pawła. I albo tworzą wynaturzone teologiczne interpretacje jego Pism albo idą na skróty. Najłatwiej jest bowiem ogłosić Pawła heretykiem i fałszywym nauczycielem, a wszystko, czego był autorem, wyeliminować z kanonu.

Przez to odrzucają:

  • List do Rzymian,
  • 1 i 2 List do Koryntian,
  • List do Galacjan,
  • List do Efezjan,
  • List do Filipian,
  • List do Kolosan,
  • 1 i 2 List do Tesaloniczan,
  • 1 i 2 List do Tymoteusza,
  • List do Tytusa,
  • List do Filemona,
  • List do Hebrajczyków (jako napisany przez kogoś z otoczenia Pawła),
  • Dzieje Apostolskie (napisane przez Łukasza, przyjaciela Pawła),
  • Ewangelię Łukasza (znowu Łukasz autorem),
  • 2 List Piotra (bo uwiarygadnai dzieła Apostoła Pawła jako natchnione Pismo Święte)
  • i Ewangelię Marka (ponieważ był przyjacielem Pawła).

Razem 18 Ksiąg

Do dyspozycji pozostaje im: Ewangelia Mateusza, Ewangelia Jana, 1 List Piotra, List Judy, List Jakuba, 1, 2 i 3 List Jana, Apokalipsa. Razem 9 Ksiąg

Zwykle kryje się za tymi poglądami często negowanie Boskości Chrystusa i Ducha Świętego, wiara w płaską ziemię jako dogmat wiary, wiara w tajemne teorie spiskowe, wiara w zbawienie przez Prawo Boże, zmuszanie nie-Żydów do przestrzegania 613 przykazań Prawa Bożego. Dlatego właśnie według nich Paweł Apostoł był fałszywym Apostołem oszukanym przez diabła.

(więcej…)

Podstawowa doktryna biblijna

“Kościół przez wieki, ukonstytuowany Duchem Świetym, dostarcza wiarygodności; oferuje pole, na którym możemy sformułować nasze interpretacje. Taka wiarygodność chroni przed niezależnością i indywidualistyczną interpretacją.”—Craig Blomberg

Pozycja porusza następujące tematy

  • Autorytet Pisma
  • Sola Scriptura
  • Przekazywanie Pism
  • Kanonizacja Pisma
  • Tłumaczenia Biblii
  • Natchnienie
  • Nieomylność
  • Historyczno-gramatyczna hermeneutyka

Pobierz
Doktryna podstawowa PowerPoint
Doktryna podstawowa pdf

Tumaczył Robert Jarosz

 

Biblia a kontekst historyczno – kulturowy

Rzeczy niezrozumiałe

Wszyscy z nas, którzy są chrześcijanami i zaczynają czytać Biblię, chcą lepiej zrozumieć temat Starego i Nowego Testamentu. Rozpocznę od bardzo istotnych słów, które zapisał Apostoł Paweł w Drugim Liście Świętego Piotra w 3 rozdziale 14-17:

2 Piotra 3:14-17 14 Przeto, umiłowani, oczekując tego starajcie się, abyście znalezieni zostali przed Nim bez skazy i bez nagany, w pokoju. 15 A cierpliwość Pana naszego uważajcie za ratunek, jak i umiłowany brat nasz, Paweł, w mądrości, która mu jest dana, pisał do was; 16 Tak też mówi we wszystkich listach, gdzie o tym się wypowiada; są w nich pewne rzeczy niezrozumiałe, które, podobnie jak i inne pisma, ludzie niewykształceni i niezbyt umocnieni przekręcają ku swej własnej zgubie. 17 Wy tedy, umiłowani, wiedząc o tym wcześniej miejcie się na baczności, abyście zwiedzeni przez błędy ludzi nieprawych, nie dali się wyprzeć z mocnego swego stanowiska.

W tym fragmencie widzimy bardzo ważną przestrogę dla każdego czytelnika Bożego Słowa. Mianowicie taką, że w Biblii są słowa niezrozumiałe, jak jest napisane w powyższym wersecie 15. Możemy zadać sobie więc pytanie: w jaki sposób ustrzec się tego o czym mówi Piotr, aby nie interpretować Słowa Bożego na swą własną zgubę?

(więcej…)

Bezwartościowe płody ludzkie Biblii Warszawskiej

Tekst źródlowy

2 Mojż .21:22-23 22. Jezeli dwaj mężowie się biją, a przy tym uderzą kobietę brzemienną tak, że poroni, ale nie poniesie dalszej szkody, to sprawca zapłaci grzywnę, jaką mu wyznaczy mąż tej kobiety, a uiści ją w obecnosci rozjemców. 23. Jeżeli zaś poniesie dalszą szkodę, to wtedy da życie za życie, (BW)

Poronienie (łac. abortus) – przedwczesne zakończenie ciąży trwającej krócej niż 22 tygodnie (od 23. tyg. mówi się o porodzie przedwczesnym) wskutek wydalenia obumarłego zarodka lub płodu.

(więcej…)