Znaczenie terminów

Terminy „wybranie” i „predestynacja” mają różne zastosowania. Ponieważ Biblia używa oba słowa, ich znaczenia bardzo się pokrywają, tak że w wielu przypadkach są synonimami.

Wybranie (gr. ἐκλογή ekloge) odnosi się szeroko pojętego do aktu wyboru. W Biblii może odnosić się do każdego wyboru dokonanego przez kogokolwiek. Najczęściej jednak myślimy kategoriami wybrania czegoś lub kogoś przez Boga. Ponieważ Biblia używa słowa w odniesieniu do Bożego wybrania, czasami odnosi się do Bożego wybrania Izraela jako swojego ludu, czasami do wybrania kościoła jako jego ludu, a czasami do wybrania pewnych osób do zbawienia. Ogólnie kontekst konkretnego użycia sprawia, że jego znaczenie jest jasne.

Predestynacja (gr. προορίζω proorizo) zasadniczo odnosi się do wszystkiego, co Bóg nakazuje (a co musi się wydarzyć). Na przykład „predestynował” ukrzyżowanie. Biblia również używa tego słowa, aby mówić o szczególnej Boskiej determinacji niektórych ludzi, aby byli zbawieni. W tym użyciu oznacza to to samo, co wybawienie do zbawienia.

Dzieje 4:27-28 27 Rzeczywiście bowiem Herod i Poncjusz Piłat z poganami i ludem Izraela zebrali się przeciwko twemu świętemu Synowi, Jezusowi, którego namaściłeś; 28 Aby uczynić to, co twoja ręka i twój wyrok przedtem postanowiły (προώρισεν proorisen), że ma się stać.


Znaczenie teologiczne

Kiedy mówimy w kategoriach doktryn wybranie i predestynacja, zazwyczaj odnosimy się do tego samego obszaru. Tak więc pojecie wybranie jest doktryną, że przed założeniem świata Bóg wybrał niektórych ludzi do zbawienia, a predestynacja jest nauką, że Bóg przewidział (w sensie determinacji), że pewne osoby zostaną zbawione.

Nie ma żadnej istotnej różnicy między tymi dwiema doktrynami, a jedynie różnica w słownictwie użytym do ich opisu.
..


Zestawienie fragmentów biblijnych

Gramatyczna zasada Granvilla Sharpa zrównuje znaczeniowo przedwiedzę (πρόγνωσις prognosis) z przeznaczeniem (προορίζω prohorizo). Boża przedwiedza tożsama jest z przeznaczeniem. Boża prognoza to w rzeczywistości determinacja. Innymi słowy wszystko to, co Bóg wie zostało przez Niego zarządzone.

ἐκλογή ekloge
Definicja: Boży wybór
Użycie: selekcja, wybieranie

προορίζω proorizo
Definicja: z góry okreslić, ustalić, zdeterminować
Użycie: uprzedzam, ustalam, wyznaczam z góry

πρόγνωσις prognosis
προγινώσκω proginosko
Definicja: przedwiedza
Użycie: przedwiedza, uprzednia determinacja

Dzieje 9:15 Lecz Pan powiedział do niego: Idź, bo on jest moim wybranym naczyniem, aby zanieść moje imię do pogan, królów i synów Izraela.

Dzieje 4:28 Aby uczynić to, co twoja ręka i twój wyrok przedtem postanowiły, że ma się stać.

Dzieje 26:5 Znają mnie od dawna – gdyby chcieli zaświadczyć – że żyłem według zasad najsurowszego stronnictwa naszej religii jako faryzeusz.

Rzym. 9:11 Gdy dzieci jeszcze się nie urodziły i nie zrobiły nic dobrego ani złego, aby zgodnie z wybraniem trwało postanowienie Boga, nie z uczynków, ale z tego, który powołuje;

Rzym. 8:29 Tych bowiem, których on przedtem znał, tych też przeznaczył, aby stali się podobni do obrazu jego Syna, żeby on był pierworodny między wieloma braćmi.

Rzym. 8:29 Tych bowiem, których on przedtem znał, tych też przeznaczył, aby stali się podobni do obrazu jego Syna, żeby on był pierworodny między wieloma braćmi.

Rzym. 11:5 Tak i w obecnym czasie pozostała resztka według wybrania przez łaskę

Rzym. 8:30  Tych zaś, których przeznaczył, tych też powołał, a których powołał, tych też usprawiedliwił, a których usprawiedliwił, tych też uwielbił

Rzym. 11:2 Bóg nie odrzucił swego ludu, który przedtem znał. Czyż nie wiecie, co Pismo mówi o Eliaszu? Jak się skarży przed Bogiem na Izraela:

Rzym. 11:7  Cóż więc? Czego Izrael szuka, tego nie osiągnął, ale wybrani osiągnęli, a inni zostali pogrążeni w zatwardziałości

1 Kor. 2:7 Lecz głosimy mądrość Boga w tajemnicy, zakrytą mądrość, którą przed wiekami Bóg przeznaczył ku naszej chwale;

1 Piotra 1:20 Przeznaczonego (προεγνωσμένου proegnosmenou przedwiedza – zasada Granvilla Sharpa zrównująca prognosis i prohorizo) do tego przed założeniem świata, a objawionego w czasach ostatecznych ze względu na was.

Rzym. 11:28 Tak więc co do ewangelii są nieprzyjaciółmi ze względu na was, lecz co do wybrania są umiłowani ze względu na ojców.

Efez. 1:5 Przeznaczył nas dla siebie, ku usynowieniu przez Jezusa Chrystusa, według upodobania swojej woli;

2 Piotra 3:17 Wy zatem, umiłowani, wiedząc o tym wcześniej, miejcie się na baczności, abyście nie byli zwiedzeni przez błąd bezbożników i nie wypadli z waszej stałości.

1 Tes. 1:4 Wiedząc, umiłowani bracia, że zostaliście wybrani przez Boga

Efez. 1:11 W nim, mówię, w którym też dostąpiliśmy udziału, przeznaczeni według postanowienia tego, który dokonuje wszystkiego według rady swojej woli;

2 Piotra 1:10 Dlatego, bracia, tym bardziej starajcie się umocnić wasze powołanie i wybranie. To bowiem czyniąc, nigdy się nie potkniecie.

.


Praktyczna aplikacja

W ostatnim czasie pojawiło się wiele wypowiedzi atakujących predestynację jako nie biblijną i łamiącą wolność wyboru. Często takie wypowiedzi bazują na bardzo płytkim i lakonicznym podejściu do predestynacji (zobacz więcej w artykule Hiper-kalwinizm, zło gorsze od arminianizmu)

Te krytyczne wypowiedzi są intelektualnie nieuczciwe;  zamiast zająć się biblijnymi przykładami o Bożych postanowieniach i ludzkich wyborach, celowo porównuję  popularne wierzenia z teologią ciężkiego kalibru. Jest to de-facto podobna antyintelektualna sieczka, jak dowodzenie ateistów zderzające pojmowanie wiary sześcioletniego dziecka z akademickim poziomem argumentów strony przeciwnej. Wynik w obu przypadkach jest z góry zaplanowany poprzez manipulację, a nie pozostawiony słuchaczowi (jak by miała wskazywać na to owa wolność sumienia).

Sposoby argumentacji na forum skierowane są dla potwierdzenia istniejących już przekonań słuchaczy i niedopuszczenie do odejścia do przeciwnej grupy. Takie metody działają głównie w celu zapewnienia  frekwencji w mega-kościołach. Dlatego liderzy publicznych spotkań celują w modne w danym czasie postulaty których celem jest wpłynięcie na podatny grunt. (zobacz temat Wzrost Kościoła)

Co ciekawe, że pomimo różnej argumentacji mega-kościoły i ateiści działają tu bardzo podobnie.

W przeciwieństwie do tego biblijne więrzący Chrześcijanie mają pewien dodatkowy zmysł, który przekonuje ich samych że sprawy duchowe powinny być rozstrzygane o przekonania pochodzące od Ducha Świętego. Takie przekonania od Ducha Świętego prowadzą do przemiany serca i do wydania owoców nawrócenia! Biblijne wierzący Chrześcijanie modlą się o, i celują w pojedyncze osoby popierając swoje przekonania dowodami przemienionego życia. Życia, które często jest bardzo dobrze znane słuchaczowi.

Reasumując; biblijne wierzący człowiek działa z bożym zamysłem współdziałając w wybraniu i powołaniu swoich bliskich czy przyjaciół.  Nie koniecznie nawet zdaje sobie sprawę z teologicznym znaczeniem tego co robi. Odrodzony z Ducha  nie działa przecież dla zaspokojenia swojego ego wygrywając zmanipulowane dyskusje, ale dla celu oddania chwały Bogu przez zwiastowanie Ewangelii.

Mirek Karasiński, na podstawie źródło


Zobacz w temacie

Print Friendly, PDF & Email