Spis treści
Argument Konfesyjny
Kol. 2:9 Gdyż w nim mieszka cieleśnie cała pełnia Bóstwa.
2 Kor. 5:19 Bóg bowiem był w Chrystusie, jednając świat z samym sobą, nie poczytując ludziom ich grzechów, i nam powierzył to słowo pojednania.
Jesteśmy w Konfesji Westminsterskiej, w rozdziale ósmym, w punkcie trzecim. Rozważamy naturę i kwalifikacje Chrystusa jako Pośrednika i Poręczyciela.
Pan Jezus w swojej ludzkiej naturze zjednoczonej z boską został uświęcony i namaszczony Duchem Świętym bez miary, mając w sobie wszystkie skarby mądrości i poznania. W którym upodobało się Ojcu, aby zamieszkała wszelka pełnia, aby będąc świętym, niewinnym, nieskalanym oraz pełnym łaski i prawdy, mógł być w pełni przygotowany do wykonywania urzędu Pośrednika i Poręczyciela. Którego urzędu nie podjął się sam, lecz został do niego posłany przez swego Ojca, który oddał w Jego ręce wszelką władzę i sąd i dał Mu polecenie, aby je wykonywał. [1]
Interesującymi nas obszarami teologii będą unia hipostatyczna opisująca zasady współistnienia dwóch natur w Chrystusie, namaszczenie Chrystusa, pełnia mądrości obecna w Synu Bożym, oraz Jego kwalifikacje do sprawowania urzędu Pośrednika i Poręczyciela.
Na nasze nauczanie oprzemy na Słowie Bożym, podsumowując je wykładem z Większego Katechizmu Westminsterskiego.
Unia hipostatyczna
Zjednoczenie natury boskiej z ludzką w Chrystusie bywa rozmaicie wypaczane przez heretyków.
- Jedni twierdzą, że Pan Jezus przestał być Bogiem i stał się jedynie człowiekiem.
. - Inni mówią, że powstała hybryda — mieszanka boskoludzka — i że Pan Bóg stał się człowiekiem, włączając do swojej natury naturę ludzką.
. - Jeszcze inni twierdzą, że Pan Jezus nie jest prawdziwym człowiekiem i że zjednoczenie było tylko fikcyjne — że tak naprawdę jest tylko Bogiem, zaś zjednoczenie z ciałem było chwilowe.
Żadna z tych teorii nie jest właściwym wyjaśnieniem unii hipostatycznej. Zgodnie z Listem do Kolosan Chrystus nigdy nie przestał być Bogiem, od momentu wcielenia jest prawdziwie Bogiem i prawdziwie człowiekiem
Kol. 2:9 Gdyż w nim mieszka cieleśnie cała pełnia Bóstwa.
Chrystus nie stał się hybrydą Boga i człowieka, czego dowodzi chociażby list do Rzymian, ukazując dwie odrębne natury Chrystusa w jednym stwierdzeniu:
Rzym. 1:3-4 3. O jego Synu, Jezusie Chrystusie, naszym Panu, który według ciała pochodził z potomstwa Dawida; 4. A pokazał z mocą, że jest Synem Bożym, według Ducha świętości, przez zmartwychwstanie;
Również nieprawdą jest, że Chrystus nigdy nie stał się człowiekiem. Przeczy temu List do Filipian wskazując na uniżenie Syna Bożego przez przyjęcie drugiej, prawdziwie ludzkiej natury.
Filip. 2:6-8 6. Który, będąc w postaci Boga, nie uważał bycia równym Bogu za grabież; 7. Lecz ogołocił samego siebie, przyjmując postać sługi i stając się podobny do ludzi; 8. A z postawy uznany za człowieka, uniżył samego siebie i był posłuszny aż do śmierci, i to śmierci krzyżowej.
Zasady unii
Hipostaza oznacza naturę. I zgodnie z nauczaniem Słowa Bożego wcielenie oparte jest o dokładnie cztery zasady regulujące współistnienie dwóch natur w jednej osobie Chrystusa.
Po pierwsze — bez zmiany (łac. immutabiliter, gr. atreptos): spotkanie natury boskiej i ludzkiej w Jezusie Chrystusie nie zmieniło w żaden sposób ani natury ludzkiej, ani boskiej. Każda pozostała sobą ze specyficznymi dla siebie właściwościami. Stąd wola, wiedza i pamięć boskiej natury Chrystusa nie zostały w żaden sposób anulowane ani przeniesione na naturę ludzką.
W swojej ludzkiej naturze Chrystus wzrastał w mądrość
Łuk. 2:52 A Jezusowi przybywało mądrości i wzrostu oraz łaski u Boga i u ludzi.
W swojej Boskiej naturze jest zawsze wszechwiedzący
Kol. 2:3 W którym są ukryte wszystkie skarby mądrości i poznania.
Po drugie — bez pomieszania (łac. inconfuse, gr. asynchytos): obydwie natury Jezusa Chrystusa po zjednoczeniu nie uległy pomieszaniu ze sobą. Nie powstała więc żadna trzecia bosko-ludzka hybryda. Pozostały dwie odrębne natury — boska i ludzka — a każda z nich zachowała specyficzne dla siebie właściwości. Wola, wiedza i pamięć ludzkiej natury nie zostały naruszone przez odpowiednie atrybuty natury boskiej. Będzie to ważne w wyjaśnieniu pewnych trudnych fragmentów Słowa Bożego — chociażby tego, że Chrystus będąc na ziemi stwierdził, iż nie wie o czasie powtórnego przyjścia:.
Marek 13:32 Lecz o tym dniu i godzinie nikt nie wie, ani aniołowie, którzy są w niebie, ani Syn, tylko Ojciec.
Tutaj Jezus Chrystus przemawia, odnosząc te słowa do swojej ludzkiej natury. Boska natura nie zakomunikowała tej wiedzy ludzkiemu umysłowi Chrystusa.
Po trzecie — bez rozdzielenia (łac. indivise, gr. adiairetos): mimo obecności dwóch natur w Jezusie Chrystusie po wcieleniu nie było dwóch osób, lecz jedna osoba Jezusa Chrystusa, w której spotkało się Bóstwo i człowieczeństwo.
2 Kor. 5:19 Bóg bowiem był w Chrystusie, jednając świat z samym sobą, nie poczytując ludziom ich grzechów, i nam powierzył to słowo pojednania
Nie wolno zatem rozdzielać Jezusa Chrystusa Boga od Jezusa Chrystusa człowieka — tak jak czynią to islam i różne herezje, które mówią, że Chrystus Bóg wszedł w Chrystusa człowieka dopiero w czasie chrztu wodnego. Prosta konkluzja jest taka, że w Chrystusie od momentu wcielenia są
- dwie wole
. - dwie wiedze
. - dwie pamięci
— zarówno boskiej, jak i ludzkiej natury.
Po czwarte — bez rozłączenia (łac. inseparabiliter, gr. achoristos): Mesjasz jest i przez wszystkie wieki wieków pozostanie prawdziwie Bogiem i prawdziwie człowiekiem. Paweł pisząc do Kolosan wskazywał na uwielbionego Chrystusa, przebywającego cieleśnie w niebie zauważając, że Bóstwo i człowieczeństwo są nierozerwalnie złączone.
Kol. 2:9 Gdyż w nim mieszka cieleśnie cała pełnia Bóstwa.
Rozróżnienie natur
Wyznajemy zatem, że we wcieleniu Chrystusa Jego boska oraz ludzka natura zachowują swoje własne atrybuty, które pozostają nienaruszone — i zaprzeczamy twierdzeniu, że boska natura komunikuje boskie atrybuty ludzkiej naturze. W przeciwnym razie doszłoby do pomieszania natur albo do zmiany właściwości jednej z nich. Konieczną konkluzją jest na przykład utrzymywanie dwóch umysłów w Chrystusie — umysłu boskiego i umysłu ludzkiego. Dlatego możemy powiedzieć, że Chrystus mógł wzrastać w poznaniu.
Skoro jest Bogiem, jest wszechwiedzący — ale skoro jest człowiekiem, koniecznie musiał wzrastać w poznaniu. W czasie ziemskiej pielgrzymki Syn Boży — posiadający prawdziwie Boską naturę, ale też prawdziwie ludzką — jako człowiek żył nie w bezpośrednim widzeniu Boga, lecz w wierze, właśnie ze względu na brak zmiany i pomieszania natur. Jego ludzka natura do czasu wniebowstąpienia nie przebywała w niebie i nie oglądała Boga bezpośrednio — ta ludzka natura kroczyła w wierze w Boga.
Argument za tym jest taki, że Chrystusa jako prawdziwego Boga i człowieka cechowały
A) dwie wole, prawdziwie ludzką (Łuk. 22:42) i prawdziwie Bożą (Jan 5:21; Jakuba 1:18)
B) dwa umysły, prawdziwie ludzki (np. podlegający procesowi zdobywania wiedzy Łuk. 2:52) i prawdziwie Boży (wszechwiedzący Jan 16:30),
C) ciało fizyczne (śmiertelne Mat. 27:50) i postać duchowa (nieśmiertelna Filip. 2:6)
D) ludzka istota będąca na ziemi i jednocześnie boska istota będąca wszędzie, również w niebie. O tym ostatnim czytamy w Ewangelii Jana:
Jan 3:13 A nikt nie wstąpił do nieba, tylko ten, który zstąpił z nieba, Syn Człowieczy, który jest w niebie.
Jan 17:24 Ojcze, chcę, aby ci, których mi dałeś, byli ze mną tam, gdzie ja jestem, aby oglądali moją chwałę, którą mi dałeś, ponieważ umiłowałeś mnie przed założeniem świata.
Zauwazmy, że Syn Człowieczy, będąc na ziemi, mówił, że jednocześnie jest w niebie i przebywa z Ojcem. Rozumiemy zatem, że Jezus Chrystus — kiedy był na ziemi, mógł się uczyć, mógł wzrastać w poznaniu, mógł żyć w wierze — a jednocześnie był wszechmocnym i wszechobecnym, transcendentnym Bogiem, ponieważ żadna z natur nie komunikowała swych atrybutów drugiej. Człowieczeństwo nie ograniczyło Bóstwa Chrystusa a Bóstwo nie uczyniło z Chrystusa super człowieka.
.
Chrystus namaszczony Duchem
W Psalmie 45 czytamy potwierdzenie, że w swojej ludzkiej naturze zjednoczonej z boską Jezus Chrystus został uświęcony i namaszczony Duchem Świętym bez miary:
Psalm 45:7 Miłujesz sprawiedliwość, a nienawidzisz nieprawości, dlatego namaścił cię, o Boże, twój Bóg olejkiem radości bardziej niż twoich towarzyszy.
Jan 3:34 Ten bowiem, którego Bóg posłał, mówi słowa Boże, bo Bóg daje mu Ducha bez miary.
Jest to twierdzenie Konfesji potwierdzone bezpośrednio przez Słowo Boże. Ponadto zauważamy, że namaszczony przez Boga został Bóg-człowiek. Prawdziwie Bóg i prawdziwie człowiek.
Verus Deus, verus homo
.
Skarby mądrości i pełnia
Kolejne twierdzenie Konfesji: Chrystus ma w sobie wszystkie skarby mądrości i poznania — posiada całą wiedzę i jest mądrością Bożą. Ponieważ Chrystus posiada całą mądrość oraz udziela zdolności poznania tej mądrości oraz ponieważ Stary Testament przypisuje te cechy Bogu Jahwe, wnioskujemy, że Boskość Chrystusa zostaje tym samym potwierdzona.
Kol. 2:3 W którym są ukryte wszystkie skarby mądrości i poznania.
Przysłów 2:6 Jahwe bowiem daje mądrość, z jego ust pochodzi wiedza i rozum.
Ponownie upodobało się Ojcu, aby w Chrystusie zamieszkała wszelka pełnia — i możemy tu wskazać trojakie rozumienie tej pełni.
Po pierwsze Kolosan 1:19 mówi nam, że w Chrystusie upodobało się Ojcu, aby zamieszkała wszelka pełnia — jest to pełnia samego Chrystusa, pełnia Zbawiciela
Kol. 1:19 Ponieważ upodobał sobie Ojciec, aby w nim zamieszkała cała pełnia;
Po drugie Kolosan 2:9 mówi o pełni boskiej natury:
Kol. 2:9 Gdyż w nim mieszka cieleśnie cała pełnia Bóstwa.
Po trzecie Kolosan 1:18-19 w szerszym kontekście wskazuje też na pełnię wybranych — wszyscy wybrani do zbawienia są w Nim umieszczeni jako Jego ciało, w duchowy Kościół, którego Chrystus jest Głową
Kol. 1:18-19 18. On też jest głową ciała – kościoła; on jest początkiem i pierworodnym z umarłych, aby we wszystkim był pierwszy; 19. Ponieważ upodobał sobie Ojciec, aby w nim zamieszkała cała pełnia;
Kwalifikacje Pośrednika: świętość, niewinność i nieskazitelność
To wszystko po to, aby będąc świętym, niewinnym, nieskalanym oraz pełnym łaski i prawdy, mógł być w pełni przygotowany do wykonywania urzędu Pośrednika i Poręczyciela. To, że Jezus Chrystus jest prawdziwie Bogiem i prawdziwie człowiekiem, kwalifikuje Go jako jedyną możliwą osobę do sprawowania tego urzędu, który jest niezbędny, aby zbawić człowieka. Czytamy o Jego świętości, niewinności i pełni łaski:
Jan 1:14 Słowo stało się ciałem i zamieszkało wśród nas, i widzieliśmy jego chwałę, chwałę jednorodzonego od Ojca, pełnego łaski i prawdy.
Hbr. 7:26 Takiego to arcykapłana nam trzeba było: świętego, niewinnego, nieskalanego, oddzielonego od grzeszników i wywyższonego ponad niebiosa.
I po to, żeby był w pełni przygotowany do wykonywania tego urzędu, czytamy w Dziejach Apostolskich:
Dz. 10:38 Bóg namaścił Jezusa z Nazaretu Duchem Świętym i mocą, który chodził dobrze czyniąc i uzdrawiając wszystkich opanowanych przez diabła, bo Bóg był z nim.
Hbr. 7:22 Jezus stał się poręczycielem lepszego przymierza.
Hbr. 12:24 Jezus jest pośrednikiem nowego przymierza i pokropienia krwią mówiącą lepsze rzeczy niż krew Abla.
Jest On zatem doskonałym Pośrednikiem.
.
Urząd Pośrednika i Poręczyciela
Urzędu tego Chrystus nie podjął się sam, lecz został do niego powołany przez swego Ojca. Nie był samozwańcem — sprawuje ten urząd według porządku Melchizedeka, zgodnie z przysięgą. Czytamy w Liście do Hebrajczyków:
Hebr. 5:4-5 4. A nikt sam sobie nie bierze tej godności, tylko ten, który zostaje powołany przez Boga, tak jak Aaron. 5. Podobnie i Chrystus nie sam siebie okrył chwałą, aby stać się najwyższym kapłanem, ale ten, który powiedział do niego: Ty jesteś moim Synem, ja ciebie dziś zrodziłem.
Hebr. 7:20-21 20. A stało się to nie bez złożenia przysięgi. 21. Tamci bowiem zostali kapłanami bez przysięgi, ten zaś na podstawie przysięgi tego, który powiedział do niego: Przysiągł Pan i nie będzie żałował: Ty jesteś kapłanem na wieki według porządku Melchizedeka;
Dalej Bóg oddał w ręce Chrystusa rozumianego jako Pośrednika wszelką władzę i sąd i dał Mu polecenie, aby je wykonywał. To nie przeczy wszechmocy Chrystusa a jedynie ukazuje konieczność tego aktu względem Mesjasza wcielonego.
Mat. 28:18 Wtedy Jezus podszedł i powiedział do nich: Dana mi jest wszelka władza na niebie i na ziemi.
Jan 5:22 Bo Ojciec nikogo nie sądzi, lecz cały sąd dał Synowi;
Jan 5:27 I dał mu władzę wykonywania sądu, bo jest Synem Człowieczym.
Dzieje 2:36 Niech więc cały dom Izraela wie z pewnością, że tego Jezusa, którego wy ukrzyżowaliście, Bóg uczynił i Panem, i Chrystusem.
Nauczanie Większego Katechizmu Westminsterskiego
Większy Katechizm Westminsterski potwierdza i systematycznie podsumowuje to wszystko, czego dotychczas dowodziliśmy.
Pytanie 36: Kto jest Pośrednikiem przymierza łaski?
.
„Jedynym Pośrednikiem przymierza łaski jest Pan Jezus Chrystus, który będąc odwiecznym Synem Bożym, współistotnym i równym Ojcu, w pełni czasu stał się człowiekiem i tak był, jak i pozostaje Bogiem i człowiekiem, w dwóch całkowicie odrębnych naturach oraz w jednej osobie na zawsze.” [2]
Jest to potwierdzenie tego, co dowodziliśmy wcześniej
Pytanie 37: W jaki sposób Chrystus będąc Synem Bożym stał się człowiekiem?
.
„Chrystus, Syn Boży, stał się człowiekiem przez to, że przyjął prawdziwe ciało i duszę rozumną. Został poczęty z mocy Ducha Świętego w łonie Maryi Dziewicy, z jej istoty, i z niej zrodzony, jednak bez grzechu.” [3]
I znowu
Pytanie 38: Dlaczego było konieczne, żeby Pośrednik był Bogiem?
.
„Było konieczne, żeby Pośrednik był Bogiem, aby dzięki temu mógł podtrzymać i zachować ludzką naturę od zatonięcia wskutek nieskończonego gniewu Bożego oraz mocy śmierci; aby nadać wartość i skuteczność jego cierpieniom, posłuszeństwu i wstawienniictwu; aby zaspokoić Bożą sprawiedliwość, pozyskać Jego łaskę i wykupić swój lud.” [4]
Widzimy zatem, że Chrystus musiał będąc Bogiem stać się człowiekiem, ponieważ inaczej nie byłby w stanie znieść Bożego gniewu. Potwierdzenie Biblijne znajdziemy w wielu miejscach, zacytujmy kilka:
Rzym. 1:3-4 3. O jego Synu, Jezusie Chrystusie, naszym Panu, który według ciała pochodził z potomstwa Dawida; 4. A pokazał z mocą, że jest Synem Bożym, według Ducha świętości, przez zmartwychwstanie;
Hebr. 9:14 To o ileż bardziej krew Chrystusa, który przez Ducha wiecznego ofiarował Bogu samego siebie bez skazy, oczyści wasze sumienie z martwych uczynków, by służyć Bogu żywemu?
Dzieje 20:28 Uważajcie na samych siebie i na całe stado, w którym was Duch Święty ustanowił biskupami, abyście paśli kościół Boga, który on nabył własną krwią.
Nie rozumiemy wcielenia w ten sposób, że Bóg posiada krew — bo Bóg jest duchem bez ciała— ale widzimy tu relację w unii hipostatycznej. Było koniecznym, aby Jezus Chrystus był prawdziwie Bogiem i prawdziwie człowiekiem, aby ta krew mogła nas oczyścić. Jest tu wyraźny związek:
Hebr. 5:8-9 8. Chociaż był Synem, nauczył się posłuszeństwa przez to, co wycierpiał. 9. A uczyniony doskonałym, stał się sprawcą wiecznego zbawienia dla wszystkich, którzy są mu posłuszni;
2 Kor. 5:19 Bóg bowiem był w Chrystusie, jednając świat z samym sobą, nie poczytując ludziom ich grzechów, i nam powierzył to słowo pojednania.
1 Jana 5:20 A wiemy, że Syn Boży przyszedł i dał nam rozum, abyśmy poznali prawdziwego Boga, i jesteśmy w tym prawdziwym, to jest w jego Synu, Jezusie Chrystusie. On jest prawdziwym Bogiem i życiem wiecznym.
Wszystkich, którzy nie wierzą, że prawdziwy Bóg — prawdziwy człowiek, zjednoczony w jednej osobie o dwóch różnych naturach — jest naszym Zbawicielem wzywamy do upamiętania. A Chrystusowi za Jego uniżenie i zbawienie niech będzie wieczna chwała.
Solus Christus
Nauczanie wygłoszone dnia 30.01.2026
Przypisy
[1] Konfesja Westminsterska, 8.3
[2] Większy Katechizm Westminsterski, Pyt. i Odp. 36
[3] Tamże, Pyt. i Odp. 37
[4] Tamże, Pyt. i Odp. 38
Zobacz w temacie
- Analiza wiecznego Synostwa Chrystusa
- Wcielenie Jezusa Chrystusa
- Bóg z Boga, Światłość ze Światłości
- Bezpośrednie stwierdzenia Boskości Jezusa
- Boskość Jezusa według Listu do Hebrajczyków
- Uniżony żywy Bóg
. - Kanony Soboru Chalcedońskiego z 451 roku
- Siedem Boskich atrybutów Ojca, Syna i Ducha – część 1
. - Wieczny Arcykapłan według porządku Melchizedeka
- Chrystus: Bóg, człowiek, Pośrednik
. - Apolinaryzm
- Archanioł Chrystus?
- Badajcie duchy
- Od kiedy istnieje rzymski katolicyzm? – cz. 2 kult Marii
- Skąd się biorą zwiedzenia?
- Uderzając w pysk ducha Strażnicy
- Zgodny kochanek

