utworzone przez Reformowani | kwi 10, 2026 | Doksologia: uwielbienie Boga, Egzegezy
Rys historyczny i podział
Psalm 145:1-21
1. Pieśń pochwalna Dawida. Będę cię wywyższać, Boże mój, królu mój, i będę błogosławić twe imię na wieki wieków.
Henry Ainsworth, angielski nonkonformista, nazywa ten Psalm „hymnem Dawida”; stąd cała Księga Psalmów nazywana jest „Księgą Hymnów”. Przypomnijmy zatem, że śpiew duchowych hymnów, psalmów i pieśni oznacza śpiew kanonicznych Psalmów — Kościół nie może śpiewać nic innego podczas wspólnego zgromadzenia.
Efez. 5:19 Rozmawiając z sobą przez duchowe psalmy, hymny i pieśni, śpiewając i grając Panu w swoim sercu;
Najwyraźniej Dawid znajdował w tym Psalmie wielką przyjemność i być może często go powtarzał i śpiewał, ponieważ został skomponowany z wielką starannością i pomysłowością, na mocy Bożej inspiracji. Jest on napisany w porządku alfabetycznym — każdy werset zaczyna się od kolejnej litery alfabetu hebrajskiego i przechodzi przez całość, z wyjątkiem litery נ nun. Bardzo prawdopodobne, że ułożono go w takiej formie, aby łatwiej było go zapamiętać.
Żydzi mają co do tego Psalmu swoisty przesąd — ich rabini twierdzą, że ktokolwiek odmawia go trzy razy dziennie, może być pewien, że stanie się dzieckiem przyszłego świata. Jest to herezja bardzo podobna do neo-ewangelikalnego wezwania do zmówienia modlitwy grzesznika w celu zapewnienia sobie zbawienia oraz do rzymskokatolickiej heretyckiej praktyki poprawiania sobie szansy na zbawienie poprzez uczestniczenie w piątkowych mszach:
„Praktyka pierwszych piątków miesiąca została objawiona francuskiej siostrze zakonnej św. Magorzacie Marii Alacoque w XVII wieku. Pan Jezus przedstawił jej wtedy aż 12 obietnic. Dość popularne jest związane z tym powiedzenie, które mówi, że „Kto dziewięć piątków odprawi jak trzeba, nie umrze w grzechach, lecz pójdzie do nieba„ [1]
Psalm został napisany przez Dawida prawdopodobnie po tym, jak Pan spełnił wszystkie jego prośby zawarte w poprzednich Psalmach i dał mu odpoczynek od wszystkich wrogów — wtedy przemienił swoje modlitwy w uwielbienie. Jest on w całości uwielbieniem od początku do końca; nie ma w nim ani jednej prośby. W pewnym sensie można zatem powiedzieć: „tu kończą się modlitwy Dawida, syna Jessego.” Jak zauważył Cocceius, zgodnie z wersetem 13 (Twoje królestwo jest królestwem wiecznym, a twoje panowanie trwa przez wszystkie pokolenia) Psalm ten należy do Mesjasza i Jego wiecznego królestwa.
Naturalny podział tego Psalmu jest taki:
- Chwała najwyższego Króla, wersety 1–3
.
- Lud zaangażowany w oddawanie chwały, wersety 4–6
.
- Boże miłosierdzie uwielbione, wersety 7–9
.
- Chwała wiecznego królestwa, wersety 10–13
.
- Królewska opatrzność, wersety 14–16
.
- Królewskie miłosierdzie, wersety 17–18
.
- Król nasz protektor, wersety 19–20
.
- Wieczna chwała, werset 21
Rozważmy ten wspaniały Psalm w każdym jego szczególe.
(więcej…)
utworzone przez Reformowani | kwi 3, 2026 | Egzegezy, Hamartiologia: nauka o grzechu
Chrystusowy nakaz
Mat. 6:27-29
27. I któż z was, martwiąc się, może dodać do swego wzrostu jeden łokieć?
28. A o ubranie dlaczego się troszczycie? Przypatrzcie się liliom polnym, jak rosną; nie pracują ani nie przędą.
29. A mówię wam, że nawet Salomon w całej swojej chwale nie był tak ubrany, jak jedna z nich.
Jesteśmy w Ewangelii Mateusza, w rozdziale szóstym, w wersetach 27–29, w Kazaniu na Górze. Chciałbym tutaj zaproponować bardzo prosty podział dzisiejszego wykładu:
- zbadamy kontekst teologiczny, czyli w którym miejscu tego najwspanialszego Kazania się znajdujemy
;
- pokażemy istotne dla nas definicje
;
- następnie omówimy absurd samego zamartwiania
;
- w końcu zwrócimy uwagę na dwie ilustracje, jakie przedstawia nam Pan Jezus
;
- zbadamy też antytezę, czyli błędne zrozumienie tekstu — w szczególności wersetu 28.
W ostateczności podamy definicję grzechu, który może nas tutaj dotykać — grzechu niewiary i wątpliwości.
(więcej…)
utworzone przez Reformowani | kwi 2, 2026 | Chrystologia: nauka o Chrystusie, Chrześcijańska moralność, Egzegezy, Rzymski katolicyzm
Trzecie Słowo Chrystusa z Krzyża
Jan 19:26-27
26. Gdy więc Jezus zobaczył matkę i ucznia, którego miłował, stojącego obok, powiedział do swojej matki: Kobieto, oto twój syn.
27. Potem powiedział do ucznia: Oto twoja matka. I od tej godziny uczeń ten wziął ją do siebie. [do swego domu].
Dziś rano, ukochani, przechodzimy do trzeciego słowa naszego Zbawiciela z krzyża. Pierwsze słowo padło, gdy — lub nieco później — był przybity do drewna:
Łuk. 23:34 Wtedy Jezus powiedział: Ojcze, przebacz im, bo nie wiedzą, co czynią. Potem podzielili jego szaty i rzucali o nie losy.
Drugie słowo padło do kogoś na pobliskim krzyżu:
Łuk. 23:43 A Jezus mu odpowiedział: Zaprawdę powiadam ci: Dziś będziesz ze mną w raju.
Trzecie słowo padło do dwóch osób poniżej i blisko krzyża — Do Marii:
Kobieto, oto twój syn
To jedyne słowo — lub powiedzenie — z krzyża, które w rzeczywistości składa się z dwóch słów lub powiedzeń. Z pierwszych trzech słów z krzyża:
- pierwsze było do Boga — Ojcze, wybacz im
.
- drugie było do obcego, człowieka, którego Jezus nigdy nie spotkał, zupełnie obcego, a jednak mimo to do owcy, do skruszonego złodzieja, którego prośbę usłyszał — Prawdę mówię ci, dziś będziesz ze mną w Raju;
.
- trzecie słowo, jako nasz temat dziś rano, dotyczyło jego najbliższej krewnej, Marii, od której — można powiedzieć — otrzymał wszystkie swoje geny, oraz do jego najbliższego ucznia, Jana, ucznia, którego Jezus kochał.
Rozmawiał z nimi, gdy ich widział, więc oczywiście to było przed trzema godzinami ciemności, i rozmawiał z nimi, bo to oni wydawali się tracić najbardziej patrząc z ziemskiej perspektywy.
Być może zauważyliście, że podczas gdy pierwsze dwa słowa z krzyża są zapisane tylko w Ewangelii Łukasza, trzecie słowo zapisane jest wyłącznie w Ewangelii Jana. To bardzo trafne, gdyż Jan odnosi się do siebie — nie bezpośrednio jako taki, lecz dyskretnie i wzruszająco — jako ucznia, którego Jezus kochał. Spośród różnych osób wymienionych w Ewangelii Jana 19:15–27, kilka jest wspomnianych, szczególnie w wersecie 25 (A przy krzyżu Jezusa stały jego matka i siostra jego matki, Maria, żona Kleofasa, i Maria Magdalena), ale nie zamierzamy się tym zajmować — to nie jest nasz tekst na dziś rano.
To właśnie relacja Chrystusa z Marią jest najbardziej widoczna. Spośród kobiet wymienionych w wersecie 25, ona jest wymieniona jako pierwsza: Teraz stał przy krzyżu Jezusa, jego matka i inni. Wersety 26-27: Gdy więc Jezus zobaczył matkę i ucznia, którego miłował, stojącego obok, powiedział do swojej matki: Kobieto, oto twój syn. Potem powiedział do ucznia: Oto twoja matka. I od tej godziny uczeń ten wziął ją do siebie.
Dziś zatem rozważymy stosunek Chrystusa do Marii: po pierwsze w kontekście prawa; po drugie, w katolicyzmie rzymskim; a po trzecie, w historii odkupienia.
(więcej…)
utworzone przez Reformowani | kwi 1, 2026 | Chrześcijańska moralność, Egzegezy
Hymn nad hymnami
1 Kor. 13:4-7
4. Miłość jest cierpliwa, jest życzliwa. Miłość nie zazdrości, nie przechwala się, nie unosi się pychą;
5. Nie postępuje nieprzyzwoicie, nie szuka swego, nie jest porywcza, nie myśli nic złego;
6. Nie raduje się z niesprawiedliwości, ale raduje się z prawdy;
7. Wszystko znosi, wszystkiemu wierzy, wszystkiego się spodziewa, wszystko przetrzyma.
Jesteśmy w Pierwszym Liście do Koryntian, w rozdziale 13., w wersetach 4–7, które są hymnem o miłości. Niejednokrotnie ten tekst jest wykorzystywany w czasie ceremonii małżeńskich jako reprezentacja miłości między małżonkami. Nie jest to zła aplikacja tego słowa, tych wersetów. Jednakże nasz tekst ma o wiele głębsze znaczenie i głębszy kontekst, do którego będziemy starali się teraz dojść.
Rozważmy każdy aspekt miłości, w czasie omówienia pamiętając o głównym zastosowaniu nauczania, o miłości do Braci i konsekwentnie antytetycznej nienawiści do herezji i heretyków.
(więcej…)
utworzone przez Reformowani | mar 30, 2026 | Chrześcijańska moralność, Doksologia: uwielbienie Boga, Egzegezy, Soteriologia: nauka o zbawieniu
Wprowadzenie
Psalm 142:1-7
1. Pieśń pouczająca Dawida, jego modlitwa, gdy był w jaskini. Swoim głosem wołam do PANA; swoim głosem modlę się do PANA.
2. Wylewam przed nim swoją troskę i opowiadam mu swoje utrapienie.
3. Gdy mój duch jest we mnie zdruzgotany, ty znasz moją ścieżkę; na drodze, którą chodziłem, zastawili na mnie sidło.
4. Oglądałem się na prawo i spojrzałem, ale nie było nikogo, kto mnie znał; nie było dla mnie ucieczki, nikt się nie troszczył o moją duszę.
5. PANIE, wołam do ciebie, mówiąc: Ty jesteś moją nadzieją, ty jesteś moim udziałem w ziemi żyjących.
6. Wysłuchaj mego wołania, bo jestem bardzo udręczony; ocal mnie od moich prześladowców, bo są mocniejsi ode mnie.
7. Wyprowadź moją duszę z więzienia, abym chwalił twoje imię; sprawiedliwi otoczą mnie, gdy okażesz mi dobroć.
Psalm 142 możemy nazwać wołaniem w jaskini osamotnienia. Składa się on z siedmiu wersetów i został skomponowany przez Dawida w dwóch możliwych okolicznościach: albo wtedy, gdy przebywał w jaskini Adullam po ucieczce przed Saulem, kiedy spożył chleby pokładne, a następnie został wydany Saulowi przez Doega, Edomitę, i później udawał szaleńca przed Akiszem, królem Gat — pamiętajmy, że zgodnie z Pierwszą Księgą Samuela 21, gdy Dawid tam się udał, miał ze sobą również miecz Goliata z Gat, który zabrał właśnie ze świątyni. A przecież ten miecz odebrał Goliatowi po jego zabiciu.
Dawid schronił się właśnie u króla Akisza z Gat, który był władcą miasta, z którego pochodził Goliat i którego był on poddanym. Mając przy sobie miecz Goliata, ryzykował więc bardzo mocno własnym życiem. W tym czasie był dramatycznie ścigany przez Saula, został rozpoznany przez sługi Akisza i zaczął udawać szaleńca. Pluł sobie na brodę, coś pisał, bazgrał po bramie, a kiedy został wypędzony jako szaleniec, czytamy w Pierwszej Księdze Samuela i zaczęły się też w tym czasie zbierać wokół Dawida grupy i oddziały ludzi niezadowolonych z panowania Saula, który był bardzo złym królem.
1 Sam. 22:1-2 1. Potem Dawid odszedł stamtąd i uciekł do jaskini Adullam. Kiedy jego bracia i cała rodzina jego ojca usłyszeli o tym, przyszli tam do niego. 2. I zebrali się wokół niego wszyscy, którzy byli uciśnieni, wszyscy, którzy byli zadłużeni, oraz wszyscy, którzy byli rozgoryczeni, a on stał się ich przywódcą. I było przy nim około czterystu mężczyzn.
Drugą możliwością jest napisanie tego psalmu w jaskini Engedi, gdzie Dawid odciął skraj szaty Saula. Za tą opcją opowiadają się żydowscy interpretatorzy, tacy jak Jarchi i Kimchi. Ja skłaniam się bardziej ku tej pierwszej możliwości, ponieważ zauważmy, że werset siódmy mówi:
Wyprowadź moją duszę z więzienia, abym chwalił twoje imię; sprawiedliwi otoczą mnie, gdy okażesz mi dobroć.
I dokładnie tak się stało w Pierwszej Księdze Samuela 22, kiedy wyszedł on z tej jaskini — zebrali się wokół niego wszyscy, którzy byli uciśnieni, wszyscy zadłużeni oraz wszyscy rozgoryczeni. A on stał się, czyli Dawid, ich przywódcą, i było przy nim około 400 mężczyzn. Ta okoliczność bardziej pasowałaby do jaskini Adullam.
Psalm ten przedstawia udręki Dawida. A ponieważ Dawid jest typem Mesjasza, ukazuje również swoiste udręki Mesjasza. Ma on także zastosowanie do Kościoła Bożego oraz do każdej konkretnej duszy przechodzącej rozmaite udręki. Proponuję następujący podział tego psalmu:
- Zdrowa relacja — werset 1
.
- Brzemię prześladowań — werset 2
.
- Konsekwencje utrapień — werset 3
.
- Brak pomocy — werset 4
.
- Nadzieja zdruzgotanego — werset 5
.
- Wołanie o ratunek — wersety 6–7a
.
- Rezultat: Boża chwała — werset 7b
Rozważmy każdy z tych punktów.
(więcej…)
utworzone przez Reformowani | mar 27, 2026 | Egzegezy, Soteriologia: nauka o zbawieniu
Geneza i podział Psalmu
Psalm 143:1-12
1. Psalm Dawida. PANIE, wysłuchaj mojej modlitwy i nadstaw ucha na moje prośby; wysłuchaj mnie w swojej wierności i sprawiedliwości.
2. A nie stawiaj przed sądem swojego sługi, bo nikt z żyjących nie będzie usprawiedliwiony przed tobą.
3. Nieprzyjaciel bowiem prześladuje moją duszę, powalił na ziemię moje życie; sprawił, że muszę mieszkać w ciemności jak dawno umarły.
4. I mój duch jest zdruzgotany we mnie, serce we mnie niszczeje.
5. Wspominam dawne dni, rozmyślam o wszystkich twoich dziełach i rozważam czyny twoich rąk.
6. Wyciągam ku tobie swoje ręce; moja dusza pragnie ciebie jak sucha ziemia. Sela.
7. Wysłuchaj mnie prędko, PANIE; mój duch omdlewa; nie ukrywaj przede mną swego oblicza, bym się nie stał jak ci, którzy schodzą do dołu.
8. Spraw, abym rano słyszał o twoim miłosierdziu, bo tobie ufam; oznajmij mi drogę, którą mam chodzić, bo do ciebie wznoszę moją duszę.
9. Ocal mnie od moich wrogów, PANIE; do ciebie się uciekam.
10. Naucz mnie czynić twoją wolę, bo ty jesteś moim Bogiem; twój duch jest dobry; prowadź mnie do ziemi prawości.
11. Ożyw mnie, PANIE, dla twojego imienia; ze względu na twoją sprawiedliwość wyprowadź moją duszę z utrapienia.
12. W swoim miłosierdziu wytrać moich wrogów i zgładź wszystkich przeciwników mojej duszy, bo jestem twoim sługą.
Psalm 143 dotyczy miłosierdzia Bożego — a tak naprawdę, jeśli rozważymy go głębiej, dotyczy dwóch stron miłosierdzia Bożego. Został on napisany przez Dawida wtedy, kiedy uciekał przed swoim synem Absalomem. Tytuł ten w odpowiednich wersjach psalmu — u Apolinarego, w Septuagincie, Wulgacie łacińskiej, a także w wersji etiopskiej i arabskiej — nosi właśnie to oznaczenie jako psalm skomponowany przez Dawida. Wielu komentatorów Pisma Świętego, jak Obdiasz Gaon, jest tego samego zdania, podobnie jak Teodoret i inni. Mamy zatem przekrój zarówno przez ojców Kościoła, jak i przez współczesnych komentatorów.
Ten Psalm mówi nam o relacji Dawida do jego grzechu, o potępieniu tego grzechu przez Boga oraz o wejściu Pana na ścieżkę sądu z Dawidem za to, co zrobił Uriaszowi. Wielokrotnie o tym wspominaliśmy. Przez to, co wydarzyło się z Uriaszem — który został podstępnie wystawiony na śmierć po tym, jak Dawid zbałamucił jego żonę i spłodził z nią dziecko — doprowadziło to do sytuacji tragicznej, przez którą Dawid cierpiał ze strony własnej rodziny.
Chciałbym zaproponować następujący podział tego Psalmu
- Skruszona prośba o miłosierdzie — wersety 1–2
.
- Skarga Dawida — wersety 3–4
.
- Rozpamiętywanie dni przeszłych i Bożego miłosierdzia — wersety 5–6
.
- Ufność grzesznego Dawida — wersety 7–11
.
- Wezwanie sądu Bożego — druga strona miłosierdzia — werset 12
Ostatni werset naucza nas o podwójnym znaczeniu Bożego miłosierdzia. Ponieważ miłosierdzie Boże z jednej strony ratuje wybranych, ale to samo miłosierdzie potępia tych, którzy są przeznaczeni na wieczne zatracenie.
(więcej…)
utworzone przez Reformowani | mar 26, 2026 | Egzegezy, Teologia systematyczna
W jaki sposób Bóg daje się nam poznać?
Rzym. 1:20 To bowiem, co niewidzialne, to znaczy jego wieczna moc i bóstwo, są widzialne od stworzenia świata przez to, co stworzone, po to, aby oni byli bez wymówki.
W Drugim Pytaniu Konfesji Belgijskiej znajdziemy odpowiedź na nurtujące nas pytanie: jak można poznać Boga? Konfesja kieruje nas do dwóch źródeł objawienia:
Boga możemy poznać na dwa sposoby:
.
Po pierwsze przez stworzenie, podtrzymywanie i rządzenie światem, które w naszych oczach jawią się niczym wspaniale zapisana księga, w której wszystkie stworzenia – duże i małe – są literami, dzięki którym możemy oglądać niewidzialną istotę Boga – Jego wiekuistą moc i bóstwo, jak to wyraził apostoł Paweł (Rzym. 1:20). Wystarcza to w pełni do przekonania ludzi i pozostawia ich bez żadnej wymówki.
.
Po drugie, Bóg daje się nam poznać jeszcze wyraźniej i pełniej poprzez swoje święte i boskie Słowo na tyle, na ile jest to nam potrzebne w tym życiu – ku Jego chwale, a naszemu zbawieniu.
Poznanie Boga przez naturalne objawienie utrzymywane jest w dwóch cytowanych przez Konfesję tekstach Pisma:
Psalm 19:1-2 1. Przewodnikowi chóru. Psalm Dawida. Niebiosa głoszą chwałę Boga, a firmament obwieszcza dzieło jego rąk. 2. Dzień dniowi opowiada słowo, a noc nocy oznajmia wiedzę.
Efez. 4:6 Jeden Bóg i Ojciec wszystkich, który jest ponad wszystkimi, przez wszystkich i w was wszystkich.
Poznanie Boga przez Słowo odnajdziemy w wielu miejscach, z których warto zacytować dwa:
Psalm 19:7 Prawo PANA jest doskonałe, nawracające duszę; świadectwo PANA pewne, dające mądrość prostemu.
2 Kor. 10:5 Obalamy rozumowania i wszelką wyniosłość, która powstaje przeciwko poznaniu Boga, i zniewalamy wszelką myśl do posłuszeństwa Chrystusowi;
W dalszej części artykułu dokonamy analizy twierdzeń Konfesji zwracając uwagę na treść i zastosowanie obu objawień. Postaramy się także wskazać na wyrażane przez błędne poglądy nadużycia obu form objawienia. (więcej…)
utworzone przez Reformowani | mar 25, 2026 | Egzegezy, Eklezjologia: nauka o kościele
Kościół „pod Krzyżem”
1 Tes. 1:1-5
1. Paweł, Sylwan i Tymoteusz do kościoła Tesaloniczan, który jest w Bogu Ojcu i Panu Jezusie Chrystusie. Łaska wam i pokój od Boga, naszego Ojca, i Pana Jezusa Chrystusa.
2. Zawsze dziękujemy Bogu za was wszystkich, czyniąc wzmiankę o was w naszych modlitwach;
3. Nieustannie wspominając wasze dzieło wiary i trud miłości, i wytrwałość w nadziei w naszym Panu Jezusie Chrystusie, przed Bogiem i naszym Ojcem;
4. Wiedząc, umiłowani bracia, że zostaliście wybrani przez Boga;
5. Gdyż nasza ewangelia nie doszła was tylko w słowie, ale także w mocy i w Duchu Świętym, i w pełnym przekonaniu. Wiecie bowiem, jacy byliśmy dla was, przebywając wśród was.
W poprzedniej części rozważania zwróciliśmy uwagę na historyczne tło prześladowań Tesaloniczan zauważając przy tym, że palec Boży nie dopuścił do całkowitego zniszczenia wiernych. Stabilność chrześcijańska wynikała z pokory i pełnego zaufania Bogu, stając się znakiem rozpoznawczym tamtejszych naśladowców Chrystusa. Wdzięczność wbrew upokorzeniu, miłość pomimo ziejącej nienawiści oraz trwała, duchowa radość w samym środku prześladowań dowodziły silnie działającego Ducha Chrystusowego, realizującego odwieczny Boży plan – zbawienia wybranych.
Rozważymy teraz kolejno dzieło wiary, trud miłości i wytrwałość nadziei, trzy owoce suwerennego błogosławieństwa mocno aktywne w „Kościele pod Krzyżem” jakim było zgromadzenie świętych w Tesalonice. . (więcej…)
utworzone przez Reformowani | mar 24, 2026 | Chrześcijańska moralność, Egzegezy
Temat wykładu
1 Kor. 4:1-2
1. Niech każdy tak o nas myśli, jak o sługach Chrystusa i szafarzach tajemnic Bożych.
2. A od szafarzy wymaga się, żeby każdy z nich okazał się wierny.
Dzisiejszy nasz tekst — pierwszy List do Koryntian 4 jest ważny dla zrozumienia antytetycznego charakteru chrześcijańskiego życia. Pierwsze dwa wersety przekazują nam istotne w tej kwestii informacje. Po pierwsze, widzimy tutaj objawienie nas, czy też określenie nas jako sługi Chrystusa i szafarzy tajemnic Boga. Po drugie widzimy tutaj również pewien wymóg: – od szafarzy wymaga się, aby każdy z nas był wierny. I to będziemy dzisiaj rozważać: chrześcijanin jest sługą Chrystusa, naszego wcielonego Boga. Tego właśnie naucza pierwszy List do Koryntian w czwartym rozdziale.
Zbadamy dzisiaj trzy konkretne obszary nauczania:
- środowisko, w jakim żyjemy jako słudzy Chrystusa
.
- obowiązki, które z tego wynikają
.
- zagrożenia i ostrzeżenia płynące z tego środowiska
Jako słudzy musimy rozumieć, że istnieją tutaj określone okoliczności, w jakich się znajdujemy, które wywierają na nas swoistą presję, i stąd pojawiają się odpowiednie wymogi. Rozważyć musimy środowisko, w jakim żyjemy, nasze obowiązki oraz zagrożenia i ostrzeżenia, które wynikają właśnie ze środowiska, w jakim żyjemy.
(więcej…)
utworzone przez Reformowani | mar 21, 2026 | Egzegezy, Eklezjologia: nauka o kościele
Wprowadzenie
1 Tes. 1:1-5
1. Paweł, Sylwan i Tymoteusz do kościoła Tesaloniczan, który jest w Bogu Ojcu i Panu Jezusie Chrystusie. Łaska wam i pokój od Boga, naszego Ojca, i Pana Jezusa Chrystusa.
2. Zawsze dziękujemy Bogu za was wszystkich, czyniąc wzmiankę o was w naszych modlitwach;
3. Nieustannie wspominając wasze dzieło wiary i trud miłości, i wytrwałość w nadziei w naszym Panu Jezusie Chrystusie, przed Bogiem i naszym Ojcem;
4. Wiedząc, umiłowani bracia, że zostaliście wybrani przez Boga;
5. Gdyż nasza ewangelia nie doszła was tylko w słowie, ale także w mocy i w Duchu Świętym, i w pełnym przekonaniu. Wiecie bowiem, jacy byliśmy dla was, przebywając wśród was.
Czytając werset trzeci dowiadujemy się o głębokim powodzie, dla którego Paweł, Sylwan i Tymoteusz każdego dnia dziękowali Bogu za kościół Tesaloniczan w ogólności i każdego z nich z osobna. Jest to nierozerwalnie związane z obiektem wdzięczności, główna myśl wersetów 3-5, z Bogiem – jedynym źródle wszelkich błogosławieństw, dobra i przychylności. Dóbr udzielanych Kościołowi przez samego Pośrednika między Stwórcą a odkupionym stworzeniem. Przypomnijmy na marginesie, że Bóg (Ojciec, Syn i Duch) jest jedynym obiektem modlitw chrześcijańskich: nie jest nim Maria, ani aniołowie ani święci, żywi czy umarli. Myśl o modlitwie do stworzenia nigdy nie pojawiła się w umyśle Pawła.
Ponieważ Pan sprawuje pieczę nad dobrostanem i rozwojem Kościoła, wspomnienia apostolskie osadzone w suwerenności Najwyższego dotykając trzech obszarów działania Kościoła – wiary, miłości i nadziei, wszystko osadzone w osnowie dramatycznych prześladowań.
Punktem skupienia dzisiejszego rozważania będą zatem odpowiednio
- Forma wdzięczności Bogu: wspomnienia
.
- Powód, którym są wiara miłość i nadzieja
.
- Świadek tego wszystkiego: Bóg trójjedyny
Konieczność wszakże wymaga od nas zbadania kontekstu historycznego, w którym zanurzone zostały błogosławione prawdy rozważanego przez nas wersetu.
(więcej…)
utworzone przez Reformowani | mar 19, 2026 | Egzegezy, Teologia systematyczna, Teologia właściwa: nauka o Bogu
Dylemat van Tilianina
Rzym. 11:33 O głębokości bogactwa zarówno mądrości, jak i poznania Boga! Jak niezbadane są jego wyroki i niedocieczone jego drogi!
Oto kolejny problem teologiczny. Wyznawcy paradoksów twierdzą, że chrześcijaństwo zawsze będzie zawierało prawdziwe tajemnice i problemy, których nie możemy w pełni „rozgryźć”. Niektórzy nawet na poparcie tezy, że Boga nigdy nie da się w pełni zrozumieć cytują Konfesję Belgijską i Większy Katechizm Westminsterski, gdzie czytamy o Bogu „niepojętym”:
Wierzymy całym naszym sercem i wyznajemy naszymi ustami, że istnieje tylko jedna prosta i duchowa Istota, którą nazywamy Bogiem. Jest On wieczny, niepojęty, niewidzialny, niezmienny, nieskończony, wszechmocny, doskonale mądry, sprawiedliwy, dobry, niewyczerpane źródło wszelkiej dobroci. [1]
Bóg jest duchem, który sam z siebie jest nieskończony w swoim bycie, chwale, błogosławioności i doskonałości całkowicie samowystarczalnym, wiecznym, niezmiennym, niepojętym, wszechobecnym, wszechmocnym, wszechwiedzącym, najmądrzejszym, najświętszym, najsprawiedliwszym, najbardziej miłosiernym i łaskawym, cierpliwym oraz bogatym w dobroć i prawdę. [2]
Jako przykład podawana jest doktryna Trójcy Świętej, a także dziwne nauki, takie jak to, że
- Bóg wszystko ustanowił, a jednak nasze wybory są realne
.
- wybrani są z pewnością zbawieni, a jednak ostrzeżenia są nadal poważne;
.
- potępieni są z pewnością zgubieni, a jednak wezwanie Ewangelii jest nadal realne.
Stąd ilekroć napotykamy biblijne twierdzenia, które są „pozornie sprzeczne” lub „paradoksalne”, powinniśmy być pokorni i wierzyć w nie, nawet jeśli nie możemy ich sobie w pełni pojąć. Argumentują, że próba „uczynienia wszystkiego sensownym” lub usunięcia każdego paradoksu z Pisma Świętego jest w rzeczywistości atakiem na samego Boga – praktycznie zaprzecza to Bożej niepojętości i sprowadza Boga do czegoś, z czym nasz mózg może w pełni sobie poradzić.
Zarzuca się, że staramy się wszystko rozwiązać za pomocą „omylnej” ludzkiej logiki. To sugeruje również, że tego rodzaju nacisk na jasność sprawia wrażenie, jakby nieodrodzeni nie potrzebowali Ducha Świętego, aby zrozumieć Biblię.
Używają również odwołania do „tajemnicy”, aby przemycić wątpliwe teorie, takie jak powszechna łaska i dobrointencyjna oferta ewangelii:
„Nie kwestionuj ich; po prostu wierz – albo wsadzisz Boga do pudełka”.
Tę kwestię można ująć w kilku słowach.
(więcej…)
utworzone przez Reformowani | mar 18, 2026 | Chrześcijańska moralność, Egzegezy
Tło historyczne i podział Psalmu
Psalm 133:1-3
1. Pieśń stopni Dawida. Oto jak dobrze i jak miło, gdy bracia zgodnie mieszkają.
2. Jest to jak wyborny olejek na głowę, który spływa na brodę, na brodę Aarona; który spływa na brzeg jego szat;
3. Jak rosa Hermonu, która opada na góry Syjon; tam bowiem PAN daje błogosławieństwo i życie na wieki.
Psalm 133, który posiada trzy krótkie wersety, jest bardzo głębokim Psalmem. Traktuje on o jedności i radości, jaka wynika z tej jedności, oraz ukazuje nam Boga i Jego chwałę jako źródło wszystkiego. Chciałbym zaproponować następujący podział tego psalmu.
1) Po pierwsze rozpatrzymy jego historię, czyli tło historyczne jego powstania.
2) Zobaczymy błogosławieństwo jedności w wersecie pierwszym.
3) Następnie, w oparciu o dwie ilustracje – ilustrację kapłańską i ilustrację kościoła – zobaczymy, jak reprezentowana jest ta jedność. Będą to wersety drugi i trzeci.
4) Na końcu poznamy źródło wszystkiego, którym oczywiście jest Bóg. Źródłem jedności jest Bóg – o czym mówi nam werset trzeci.
(więcej…)
utworzone przez Reformowani | mar 17, 2026 | Egzegezy, Teologia reformowana
Niewysłuchana prośba Jezusa?
Jan 17:9 Ja proszę za nimi. Nie proszę za światem, ale za tymi, których mi dałeś, bo są twoi.
Arminianie stawiają kilka zarzutów Reformowanej interpretacji tekstu Jana:
„W Ewangelii Jana 17:9 Jezus modli się za swoich, ale w tym samym rozdziale modli się również o zbawienie świata: »aby świat uwierzył, że ty mnie posłałeś.« (werset 21). Modlitwa Chrystusa w Getsemane o odsunięcie od Niego kielicha gniewu (Łuk. 22:42) to obalenie Reformowanego twierdzenia, że Ojciec odpowiedział na wszystkie modlitwy Jezusa. Chrystus prosił o coś, czego Ojciec nie spełnił. Czyż nie dopuszcza to innych niewysłuchanych modlitw Jezusa, takich jak Jego modlitwa »Aby świat uwierzył« w Niego?”
Począwszy od Augustyna i Ojców Kościoła Reformowanego, wielokrotnie wykazano, że termin „świat” ma różne znaczenia w Słowie Bożym, ale nigdy nie odnosi się do każdej osoby. Szlachetna i znamienita rzesza świętych na przestrzeni wieków, znająca Pismo Święte i broniąca go niekiedy nawet do śmierci, nigdy nie wahała się ani chwili, by wskazać, że termin „świat” nigdy nie oznacza „wszyscy co do jednego”.
(więcej…)
utworzone przez Reformowani | mar 12, 2026 | Egzegezy, Teologia reformowana
Doktryna stara jak Stary Testament
5 Mojż. 7:6-9
6. Ty bowiem jesteś świętym ludem dla PANA, swego Boga: PAN, twój Bóg, wybrał cię, abyś był dla niego szczególnym ludem spośród wszystkich narodów, które są na ziemi.
7. PAN umiłował was i wybrał was nie dlatego, że byliście liczniejsi od innych narodów, gdyż byliście najmniej liczni ze wszystkich narodów;
8. Lecz ponieważ PAN was umiłował i chciał dochować przysięgi, którą złożył waszym ojcom, PAN wyprowadził was potężną ręką i wykupił was z domu niewoli, z ręki faraona, króla Egiptu.
9. Uznaj więc, że PAN, twój Bóg, jest Bogiem, Bogiem wiernym, który zachowuje przymierze i miłosierdzie do tysiącznego pokolenia względem tych, którzy go miłują i przestrzegają jego przykazań;
W Piątej Księdze Mojżeszowej czytamy wyraźnie o doktrynie wybrania, doktrynie predestynacji, choć jest ona podana w formie typu. Typem, który jest tutaj obecny to naród Izrael, wśród którego wiemy, że znajdowali się nie tylko ludzie zbawieni, ale również ludzie potępieni. Byli Jakubowie, byli też Ezawowie. Jednak Izrael służy nam jako przykład, przykład kościoła, w którym również jesteśmy i my. Kościół duchowy to wszyscy wybrani ale wybrani są zgromadzeni w kościele instytucjonalnym. W naszym kościele i mam tu na myśli instytucję, mogą się pojawić też ludzie niewybrani, którzy są potępieni, a jednak będą przynależeć do tego zgromadzenia.
Reprezentowany przez Mojżesza kościół, który był zgromadzeniem na pustyni, Izrael Boży był wybranym narodem.
Dzieje 7:38 On to był w kościele na pustyni z aniołem, który mówił do niego na górze Synaj i z naszymi ojcami. On przyjął żywe słowa Boże, aby nam je przekazać.
I wśród tego wybranego narodu Bożego był jak najbardziej lud Boży, czyli duchowy Izrael (Rzym. 2:28-29; 9:6-8; Gal. 6:16).
(więcej…)
utworzone przez Reformowani | mar 11, 2026 | Chrystologia: nauka o Chrystusie, Egzegezy, Eschatologia: nauka o rzeczach ostatecznych
Chronologia
Zach. 14:1-2
1. Oto przychodzi dzień PAŃSKI, a twój łup będzie rozdzielony pośród ciebie.
2. Zgromadzę bowiem do bitwy wszystkie narody przeciwko Jerozolimie, a miasto zostanie zdobyte, domy splądrowane i kobiety zgwałcone. Połowa miasta pójdzie do niewoli, a resztka ludu nie będzie wygnana z miasta.
Oto sekwencja wydarzeń w bitwie między dwiema ziemskimi stronami w Księdze Zachariasza 14:1-15. Najpierw wszystkie narody zgromadziły się, by walczyć przeciwko Jerozolimie, z namiotami swoich obozów, zwierzętami jucznymi i bojowymi
Zach. 14:15 A taka sama plaga jak tamta dotknie konie, muły, wielbłądy, osły oraz wszystkie zwierzęta, które będą w tym obozie.
Następnie rozpoczęła się właściwa bitwa i Jerozolima upadła, z całą typową rzezią i grabieżą: plądrowaniem domów, braniem jeńców, podziałem łupów itd.
Zach. 14:1-2 1. Oto przychodzi dzień PAŃSKI, a twój łup będzie rozdzielony pośród ciebie. 2. Zgromadzę bowiem do bitwy wszystkie narody przeciwko Jerozolimie, a miasto zostanie zdobyte, domy splądrowane i kobiety zgwałcone. Połowa miasta pójdzie do niewoli, a resztka ludu nie będzie wygnana z miasta.
Po słowach otwierających rozdział: „Oto nadchodzi dzień Pański” (werset 1a), kolejność tekstu jest następująca:
„a twój łup będzie rozdzielony pośród ciebie” (werset 1b)
– to, co zostało powiedziane jako pierwsze w tym fragmencie, pojawia się jako ostatnie w opisie bitwy
„Zgromadzę bowiem do bitwy wszystkie narody przeciwko Jerozolimie”
– to, co zostało powiedziane jako drugie w Zachariaszu 14, pojawia się jako pierwsze chronologicznie
„a miasto zostanie zdobyte, domy splądrowane i kobiety zgwałcone. Połowa miasta pójdzie do niewoli, a resztka ludu nie będzie wygnana z miasta.” (werset 2).
(więcej…)
utworzone przez Reformowani | mar 10, 2026 | Egzegezy, Teologia przymierza
Podstawa rozważania
Rzym. 11:25-27
25. Nie chcę bowiem, bracia, abyście nie znali tej tajemnicy – żebyście sami siebie nie uważali za mądrych – że zatwardziałość po części przyszła na Izrael, dopóki nie wejdzie pełnia pogan.
26. I tak cały Izrael będzie zbawiony, jak jest napisane: Przyjdzie z Syjonu wybawiciel i odwróci bezbożność od Jakuba.
27. A to będzie moje przymierze z nimi, gdy zgładzę ich grzechy.
Bóg zawarł wieczne przymierze z Chrystusem. Umieszczając w Nim od wieczności wszystkich wybranych do zbawienia Bóg przez Chrystusa zawarł wieczne przymierze z Kościołem. Ponieważ poza przymierzem nie ma zbawienia, Bóg nie zawarł swojego przymierza z każdym potencjalnie czy hipotetycznie. Wieczne przymierze jest rzeczywiste i skuteczne, dotyczy jedyne Chrystusa, Głowy Kościoła oraz samego Kościoła, którego Chrystus jest Głową.
W liście do Rzymian w 11 rozdziale w wersetach od 25 do 27 zauważamy słowo Izrael oraz słowo przymierze. Niektórzy teolodzy powiedzą nam, że przymierze Boże zawarte jest tylko z fizycznym Izraelem, potomstwem Abrahama, z tymi, którzy pochodzą z jego lędźwi. Nauczał tego John MacArthur odrzucając biblijną koncepcję przymierza zawartego z Kościołem.
“…Bóg nigdy nie zawarł Przymierza z poganami – jak daleko sięgam wzrokiem, nigdy tego nie uczyni. Nowe Przymierze nie zostało zawarte z Kościołem; zostało zawarte z tymi samymi ludźmi, z którymi zostało zawarte Stare Przymierze. Jest zawarte z Izraelem.” [1]
Inni powiedzą nam, że są różne przymierza. Jedno jest dla kościoła, inne jest dla Izraela.[2]
My wierzymy, że przymierze, które Bóg zawarł w Chrystusie z ludem, z potomstwem Abrahama, dotyczy Kościoła we wszystkich jego okresach. Wierzymy również, że Jezus Chrystus jest odkupicielem Kościoła we wszystkich jego okresach istnienia i że ten sam sposób odkupienia, czyli Chrystusowe zadośćuczynienie jest środkiem, które prowadzi nas do Boga.
(więcej…)
utworzone przez Reformowani | mar 6, 2026 | Doksologia: uwielbienie Boga, Egzegezy, Eklezjologia: nauka o kościele
Wprowadzenie
1 Tes. 1:1-5
1. Paweł, Sylwan i Tymoteusz do kościoła Tesaloniczan, który jest w Bogu Ojcu i Panu Jezusie Chrystusie. Łaska wam i pokój od Boga, naszego Ojca, i Pana Jezusa Chrystusa.
2. Zawsze dziękujemy Bogu za was wszystkich, czyniąc wzmiankę o was w naszych modlitwach;
3. Nieustannie wspominając wasze dzieło wiary i trud miłości, i wytrwałość w nadziei w naszym Panu Jezusie Chrystusie, przed Bogiem i naszym Ojcem;
4. Wiedząc, umiłowani bracia, że zostaliście wybrani przez Boga;
5. Gdyż nasza ewangelia nie doszła was tylko w słowie, ale także w mocy i w Duchu Świętym, i w pełnym przekonaniu. Wiecie bowiem, jacy byliśmy dla was, przebywając wśród was.
Nietrudno zauważyć, że wdzięczność Bogu w modlitwie jest główną myślą Apostoła Pawła zawartą w wersecie drugim i po nim następujących. Zrozumienie tego dziękczynienia będzie głównym przedmiotem naszego dzisiejszego nauczania.
Wyrażona słowami „zawsze dziękujemy Bogu” modlitwa ma charakter dziękczynny, zatem dotyczy Bożej chwały. To modlitwa doksologiczna. Nie ma na świecie większej radości dla chrześcijanina niż wśród łez prześladowań, cierpienia i wyrzeczeń dziękować Bogu za obserwowany, sprawowany w cudowny sposób, organiczny rozwój Kościoła. Ciało Chrystusa niczym drogocenna perła, broniąc się przed zniszczeniem, okrywa się grubą warstwą zdrowej doktryny, a prześladowania jedynie wzmacniają go:
Prawda Boża nigdy nie rozwija się w wieży z kości słoniowej, z dala od pola bitwy, na którym rozstrzygają się wielkie kwestie Bożej prawdy. Broń naszej duchowej walki wykuwana jest w doktrynalnych sporach.Tak było zawsze”. [1]
Już w pierwszym wersecie obserwujemy zakorzeniony podziw cudownej Trójcy za łaskę daną wybranym. Doktryna uwielbienia, przypomnijmy wśród teologów zwana „doksologią” wypuszcza swoje cudowne gałęzie wgłąb tekstu rozwijając pierwotną myśl Apostoła. Argument wzmocniony w kolejnych wersetach ukazuje nam Boga jako centrum chrześcijańskich modlitw i uwielbienia nawet w najtrudniejszych chwilach.
A ponieważ Boża chwała stanowi cel istnienia Kościoła (Przysłów 16:4; Izaj. 43:7; Rzym. 9:23) nie możemy przecenić wagi rozważanych przez nas wersetów. Stawką bowiem jest zrozumienie jaka modlitwa podoba się naszemu Panu.
(więcej…)
utworzone przez Reformowani | mar 2, 2026 | Egzegezy, Teologia reformowana, Teologia systematyczna
Uwielbienie Boga przez wybranych
Psalm 139:17-18
17. Jakże drogie są dla mnie twoje myśli, Boże! Jak wielka jest ich liczba!
18. Gdybym chciał je zliczyć, byłoby ich więcej niż piasku; gdy się budzę, jeszcze jestem z tobą.
Wersety 17-18 ukazują nam uwielbienie Dawida, który jako wybrany dziękuje Bogu za wszystko i popada w zachwyt nad Bogiem. Być może nie wyraża słów uwielbienia bezpośrednio, ale Dawid wyraźnie popada w zachwyt. Niczym wyrwany ze snu mówi, że cały czas ma Pana Boga w myślach, że żyje Bogiem, że żyje w zachwycie Panem Bogiem i odnosi się do myśli Bożych jako nieleżących w zasięgu ludzkiego osądu. To oznacza, że Bóg nie podlega ludzkiemu sądowi ani jako Istota ani w swoich działaniach.
Jer. 49:19 …Któż bowiem jest mi równy? Kto wyznaczy mi termin rozprawy?...
Hiob 9:19 Jeśli chodzi o siłę, oto jest potężny, a jeśli chodzi o sąd, któż mnie przed nim przyprowadzi?
Nieraz przychodzi nam na myśl grzeszna postawa.
- Ach, przecież można by tę rzecz czy inną inaczej przecież załatwić.
.
- Przecież mógłby ten Dawid mieć trochę świętego spokoju.
.
- Mogliby mu dać odsapnąć nieco jego przeciwnicy.
Ale zauważmy, że gdyby nie prześladowania, których doświadczył Psalm 139, nigdy by nie powstał.
(więcej…)
utworzone przez Reformowani | lut 26, 2026 | Doksologia: uwielbienie Boga, Egzegezy, Teologia reformowana, Teologia systematyczna, Teologia właściwa: nauka o Bogu
Boża suwerenność
Psalm 139:13-16
13. Ty bowiem panujesz nad moimi nerkami; okryłeś mnie w łonie mojej matki.
14. Wysławiam cię, bo zostałem stworzony w sposób zadziwiający i cudowny; przedziwne są twoje dzieła, a moja dusza zna je bardzo dobrze.
15. Żadna moja kość nie była zakryta przed tobą, gdy zostałem stworzony w skrytości i misternie złożony w głębiach ziemi.
16. Twoje oczy widziały niedoskonały płód mego ciała; w twojej księdze są zapisane wszystkie moje członki i dni, w które były kształtowane, gdy jeszcze żadnego z nich nie było.
Do tej pory poznaliśmy dwa z elementów najpiękniejszego obrazu Pana Boga: wszechwiedzę i wszechobecność, cudowne atrybuty będące podstawą i składnikiem kolejnego, Bożej opatrzności. Przypomnijmy czym jest opatrzność:
[To] Wszechmocna i wszechobecna potęga Boga, dzięki której zachowuje On niebo, ziemię i wszelkie stworzenie, prowadząc je jak gdyby za rękę. Ani zioła i rośliny, ani deszcz i susza, ani urodzaj i nieurodzaj, ani pokarm i napój, ani zdrowie i choroba, ani bogactwo i ubóstwo, ani żadna inna rzecz nie jest dziełem przypadku, lecz pochodzi z Jego ojcowskiej dłoni. [1]
Teraz skupimy się na Bożej, całkowitej suwerenności dodającej do naszej kompozycji zdumiewającego tła. Absolutnej władzy Boga nad stworzeniem nauczają wersety 13-16. Nie powinniśmy się dziwić, iż Bóg zna najskrytsze myśli ludzi, skoro to on ukształtował nasze serca, nerki.
13. Ty bowiem panujesz nad moimi nerkami; okryłeś mnie w łonie mojej matki.
To Bóg jest dawcą naszego życia. Doczesnego i wiecznego.
(więcej…)
utworzone przez Reformowani | lut 25, 2026 | Egzegezy, Eschatologia: nauka o rzeczach ostatecznych
Mrzonka milenialisty
Zach. 14:1-15
1. Oto przychodzi dzień PAŃSKI, a twój łup będzie rozdzielony pośród ciebie.
2. Zgromadzę bowiem do bitwy wszystkie narody przeciwko Jerozolimie, a miasto zostanie zdobyte, domy splądrowane i kobiety zgwałcone. Połowa miasta pójdzie do niewoli, a resztka ludu nie będzie wygnana z miasta.
3. Wtedy PAN wyruszy i będzie walczył przeciwko tym narodom, tak jak wtedy, gdy walczył w dniu bitwy.
4. I jego nogi staną w tym dniu na Górze Oliwnej, która leży naprzeciw Jerozolimy od strony wschodniej, a Góra Oliwna rozpadnie się na pół, na wschód i na zachód, tworząc wielką dolinę; i połowa tej góry cofnie się na północ, a połowa jej – na południe.
5. Wtedy będziecie uciekać do doliny tych gór, bo dolina tych gór będzie sięgać aż do Azal. Będziecie uciekać, jak uciekaliście przed trzęsieniem ziemi za dni Uzjasza, króla Judy. Potem przyjdzie PAN, mój Bóg, a z nim wszyscy święci.
Kiedy chrześcijanin czyta Zachariasza 14, jego główne pytanie egzegetyczne można wyrazić jednym słowem: kiedy? Kiedy te rzeczy się wydarzyły lub kiedy się wydarzą? Niektórzy bardzo świadomie próbują dopasować ten rozdział do swoich systemów milenijnych. Różne formy premilenializmu dążą do tego, aby był on zgodny z ich ideą tysiąclecia, dosłownego tysiącletniego panowania Chrystusa na ziemi. Na myśl przychodzą tu
- dyspensacjonalny premilenializm (z jego sekretnym pochwyceniem i dosłownym siedmioletnim uciskiem),
.
- historyczny premilenializm żydowski (bez sekretnego pochwycenia ani dosłownego siedmioletniego ucisku) oraz
.
- historyczny premilenializm nieżydowski (podobny do pierwszego stanowiska, tylko bez jego żydowskich otoczek).
W rzeczywistości różne szkoły premilenializmu postrzegają Zachariasza 14 jako jeden z najlepszych argumentów za swoim milenium. (więcej…)
