Dwudziesty Trzeci Dzień Pański: Usprawiedliwienie przypisane przez wiarę

utworzone przez | cze 7, 2026 | Teologia systematyczna

Katechizm Heidelberski

Pytanie 59

Jaki odniesiesz pożytek wierząc w to wszystko?

Otrzymałem usprawiedliwienie w Chrystusie przed Bogiem i dziedzictwo życia wiecznego. [Hab. 2:4; Tyt.3:5,7; Rzym.1:17; 5:1-2; Jan 3:36]

Pytanie 60

W jaki sposób możesz być usprawiedliwiony przed Bogiem?

Tylko dzięki prawdziwej wierze w Jezusa Chrystusa [Rzym. 3:21-28; Gal. 2:16; Efez. 2:8; Filip. 3:8-11]. Choć więc sumienie oskarża mnie, bo ciężko zgrzeszyłem przeciwko wszystkim przykazaniom Bożym, żadnego nigdy nie wypełniłem [Rzym. 3:9-10] i nadal jestem skłonny do zła [Rzym. 7:23]. Bóg, mimo to, bez żadnej z mojej strony zasługi [5 Mojż. 9:6; Ezech. 36:22; Tyt. 3:4-5], a wyłącznie z łaski swojej [Rzym. 3:24; Efez. 2:8], uznaje mnie za usprawiedliwionego dzięki doskonałemu zadośćuczynieniu Jezusa Chrystusa [Rzym. 4:3-8; 2 Kor. 5:17-19; 1 Jana 2:1-2], jak gdybym nigdy nie miał i nie popełnił grzechu, jak gdybym to ja sam, a nie Chrystus za mnie, okazał całkowicie posłuszeństwo [Rzym. 4:24-25; 2 Kor. 5:21; 1 Kor. 1:30; Jan 17:19; Filip. 2:8]. Jeśli tylko przyjmę ten dar wierzącym sercem [Jan 3:18; Dzieje 16:30-31; Rzym. 3:22].
.

Pytanie 61

Dlaczego twierdzisz, że jesteś usprawiedliwiony jedynie dzięki wierze?

Nie twierdzę, że mógłbym się podobać Bogu ze względu na godność mej wiary. Jedynie zadośćuczynienie Jezusa Chrystusa, Jego sprawiedliwość i świętość są dla Boga podstawą mojego usprawiedliwienia. [1 Kor. 1:30-31; 2:2; Filip. 3:8-9] A ja nie mogę ich przyjąć ani przyswoić sobie inaczej, jak tylko wiarą. [Rzym. 3:27-28; 10:10; 1 Jana 5:10-12]
.

 

Konfesja Belgijska

Artykuł XXI

Zadośćuczynienie Chrystusa, jedynego arcykapłana

Wierzymy, że Jezus Chrystus jest zaprzysiężony na wiecznego arcykapłana według porządku Melchizedeka [1] i że wydał się za nas Ojcu, aby uśmierzyć Jego gniew przez pełne zadośćuczynienie [2], kiedy ofiarował się na drzewie krzyża i przelał swoją drogą krew, aby oczyścić nasze winy, jak to przepowiedzieli prorocy. Gdyż jest napisane: „Lecz On zraniony jest za występki nasze, starty za winy nasze. Ukarany został dla naszego zbawienia i jego ranami jesteśmy uleczeni. Prowadzono Go jak jagnię na rzeź i do przestępców był zaliczony,” [3] zaś Poncjusz Piłat skazał Go jak złoczyńcę, choć nie znalazł w Nim żadnej winy [4]. Tak zapłacił za to, czego nie zrabował [5], i cierpiał, sprawiedliwy za niesprawiedliwych [6], zarówno w ciele, jak i na duszy, doświadczając straszliwej kary za nasze grzechy do tego stopnia, że nawet krople Jego potu stały się kroplami krwi spływającymi na ziemię [7]. Zawołał: „Boże mój, Boże, czemuś mnie opuścił?” [8] Cierpiał wszystkie te męki dla odpuszczenia naszych grzechów.

Z tego powodu twierdzimy słusznie wraz z Apostołem Pawłem, że nie znamy niczego więcej jak tylko Jezusa Chrystusa i to ukrzyżowanego [9], a wszystko inne uznajemy za szkodę i odrzucamy wobec doniosłości, jaką ma poznanie Jezusa Chrystusa, naszego Pana [10], w którego ranach znajdujemy wszelką pociechę. Nie potrzeba dłużej szukać lub obmyślać innej drogi do pojednania z Bogiem poza tą jedyną ofiarą złożoną raz na zawsze, przez którą uczynił doskonałymi tych, którzy są uświęceni [11]. To również powód, dla którego anioł Pański nazwał go Jezusem, to znaczy Zbawicielem, ponieważ miał zbawić swój lud od jego grzechów [12].

[1] Psalm 110:4; Hebr. 5:10
[2] Kol. 1:14; Rzym. 5:8-9; Kol. 2:14; Hebr. 2:17; 9:14; Rzym. 3:24; 8:2; Jan 15:3; Dzieje 2:24; 13:28; Jan 3:16; 1 Tym. 2:6
[3] Izaj. 53:5, 7, 12
[4] Łuk. 23:22, 24; Dzieje. 13:28; Psalm 22:16-17; Jan 18:38; Psalm 69:4; 1 Piotra 3:18
[5] Psalm 69:4
[6] 1 Piotra 3:18
[7] Łuk. 22:44
[8] Psalm 22:1; Mat. 27:46
[9] 1 Kor. 2:2
[10] Filip. 3:8
[11] Hebr. 9:25-26; 10:14
[12] Mat. 1:21; Dzieje. 4:12

Artykuł XXII

Usprawiedliwienie przez wiarę w Jezusa Chrystusa

Wierzymy, że Duch Święty roznieca w naszych sercach czystą wiarę, abyśmy mogli posiąść prawdziwą znajomość tej wielkiej tajemnicy. Wiara ta chwyta się mocno Chrystusa z wszystkimi Jego zasługami, czyli przywłaszcza Go [1] i nie szuka niczego poza Nim [2]. Gdyż należy wnioskować, iż albo że wszystko, co jest potrzebne do naszego zbawienia, nie jest w Jezusie Chrystusie, albo jeśli wszystko jest w Nim, wówczas ci, którzy posiedli Jezusa Chrystusa przez wiarę, mają całkowite zbawienie w Nim [3]. Dlatego ktokolwiek twierdzi, że Chrystus nie jest wystarczalny do zbawienia, lecz potrzeba czegoś ponad Niego, wielce bluźni, gdyż czyni Chrystusa tylko po części Zbawicielem.

Dlatego wyznajemy słusznie wraz z Apostołem Pawłem, że jesteśmy usprawiedliwieni jedynie z wiary lub przez wiarę niezależnie od uczynków [4]. Jednakże, by wyrazić to jaśniej, nie twierdzimy, że wiara sama z siebie nas usprawiedliwia, gdyż to tylko narzędzie, z pomocą którego możemy uchwycić się Chrystusa – naszego usprawiedliwienia. Jezus Chrystus poczytujący na naszą korzyść wszystkie swoje zasługi i wszystkie swoje święte dzieła, jakich dokonał dla nas i zamiast nas, jest naszą sprawiedliwością [5]. A wiara to narzędzie, które jednoczy nas z Nim we wszystkich Jego dziełach, które gdy stają się nasze, zupełnie wystarczają do uwolnienia nas z grzechów.

[1] Efez. 3:16-17; 1:17-18; 1 Kor. 2:12
[2] 1 Kor. 2:2; Dzieje 4:12; Gal. 2:21; Jer. 23:6; 1 Kor. 1:30; Jer. 31:10
[3] Mat. 1:21; Rzym. 3:27; 8:1, 33
[4] Rzym. 3:27; Gal. 3:6; 1 Piotra 1:4-5; Rzym. 10:4
[5] Jer. 23:6; 1 Kor. 1:30; 2 Tym. 1:2; Łuk. 1:77; Rzym. 3:24-25; 4:5-8; Psalm 32:1-2; Filip. 3:9; Tyt. 3:5; 2 Tym. 1:9

Artykuł XXIII

Co składa się na usprawiedliwienie przed Bogiem

Wierzymy, że na nasze zbawienie składa się odpuszczenie grzechów przez wzgląd na Jezusa Chrystusa, które czyni nas sprawiedliwymi przed Bogiem, jak uczą nas Dawid i Paweł stwierdzając, że błogosławieństwem dla człowieka jest, gdy Bóg przypisuje mu sprawiedliwość niezależnie od ludzkich uczynków [1]. Apostoł oznajmia, że jesteśmy usprawiedliwieni darmo z Jego łaski, przez odkupienie w Chrystusie Jezusie [2].

Dlatego trzymamy się zawsze tego fundamentu i oddajemy wszelką chwałę Bogu [3], uniżając się przed Nim i uznając, że jesteśmy tacy, jacy naprawdę jesteśmy. Nie sądzimy, iż możemy złożyć naszą ufność w samych sobie albo w naszych zasługach [4], lecz pokładamy pełną ufność w Bogu i polegamy jedynie na posłuszeństwie Chrystusa ukrzyżowanego [5], który staje się nasz, gdy w Niego wierzymy [6]. To wystarczy, by zakryć wszystkie nasze nieprawości i dać odwagę, gdy zbliżamy się do Boga [7], uwalniając nasze sumienia od strachu, trwogi oraz przerażenia – bez podążania śladami naszego pierwszego ojca Adama, który w przerażeniu zakrył się liśćmi drzewa figowego [8]. Zaiste gdybyśmy mieli stanąć przed Bogiem, choćby nawet w niewielkiej mierze polegając na sobie samych lub jakimś innym stworzeniu, momentalnie byśmy zginęli [9]. Dlatego każdy powinien przyswoić sobie modlitwę Dawida: „Boże, nie pozywaj na sąd sługi swego, gdyż nikt z żyjących nie okaże się sprawiedliwym przed Tobą.”[10]

[1] Łuk. 1:77; Kol. 1:14; Psalm 32:1-2; Rzym. 4:6-7
[2] Rzym. 3:23-24; Dzieje 4:12
[3] Psalm 115:1; 1 Kor. 4:7; Rzym. 4:2
[4] 1 Kor. 4:7; Rzym. 4:2; 1 Kor. 1:29, 31
[5] Rzym. 5:19
[6] Hebr. 1:6-7; Efez. 2:8; 2 Kor. 5:19; 1 Tym. 2:6
[7] Rzym. 5:1; Efez 3:12; 1 Jan 2:1
[8] 1 Mojż. 3:7
[9] Izaj. 33:14; 5 Mojż. 27:26; Jak. 2:10
[10] Psalm 130:3; Mat. 18:23-26; Psalm 143:2; Łuk. 16:15

Kanony z Dort

Rozdział 2.7

Ci wszyscy jednak, którzy naprawdę uwierzą, i zostają wyratowani i zbawieni od grzechu i zniszczenia przez śmierć Chrystusa, zawdzięczają tę korzyść wyłącznie łasce Bożej danej im w Chrystusie od wieczności, nie zaś z powodu jakiejkolwiek ich własnej zasługi.
.

Rozdział 2.8

Taki był bowiem suwerenny zamysł i najłaskawsza wola i cel Boga Ojca, aby ożywiająca i zbawiająca skuteczność najcenniejszej śmierci swego Syna objęła wszystkich wybranych, aby dając wyłącznie im dar wiary usprawiedliwiającej, przyprowadzić ich pewnie do zbawienia; to znaczy, że wolą Bożą było, aby Chrystus przez krew krzyża, przez którą utwierdził nowe przymierze, skutecznie wykupił z każdego ludu, plemienia, narodu, oraz języka wszystkich tych, i tylko tych, którzy od wieczności zostali wybrani do zbawienia i dani mu przez Boga Ojca; aby podarował im wiarę, która, wraz ze wszystkimi innymi zbawiającymi darami Ducha Świętego jakie nabył dla nich przez swą śmierć, oczyściła ich ze wszystkich grzechów, zarówno pierworodnego jak i popełnionych rzeczywiście, bez względu na to, czy popełnione przed czy po uwierzeniu; i wiernie zachowawszy ich aż do końca, przyprowadzić ich nieskalanych i czystych do radości chwały w jego Obecności na zawsze.
.

Rozdział 2§4

Wyjaśniwszy prawdziwą naukę, Synod odrzuca błędy tych:

Którzy nauczają: Że nowe przymierze łaski, jakie zawarł Bóg Ojciec z człowiekiem za pośrednictwem śmierci Chrystusa, nie polega na tym, że poprzez wiarę, która przyjmuje zasługi Chrystusa, jesteśmy usprawiedliwieni przed Bogiem i zbawieni, lecz na fakcie, iż Bóg, odwoławszy żądania doskonałego posłuszeństwa wiary, uważa samą wiarę i posłuszeństwo wierze, mimo iż niedoskonałe, za doskonałe posłuszeństwo prawu, i ocenia to jako godne nagrody życia wiecznego poprzez łaskę.

Tacy bowiem zaprzeczają Pismu Świętemu: będąc „usprawiedliwieni darmo, z łaski jego, przez odkupienie, które przyszło przez Jezusa Chrystusa. Jego to Bóg złożył jako ofiarę odkupienia, przez wiarę w Jego krew” (Rzym 3:24-25). Tacy bowiem głoszą, jak to czynił nieprawy Socyn, nowe i obce usprawiedliwienie człowieka przed Bogiem, wbrew opinii całego Kościoła.

Standardy Westminsterskie

Konfesja Westminsterska

Rozdział 11 Usprawiedliwienie

I. Bóg z ochotą usprawiedliwia tych ludzi, których faktycznie powołuje. Nie udziela im sprawiedliwości, lecz przebacza grzechy oraz uznaje ich i przyjmuje jako sprawiedliwych. Czyni to jedynie ze względu na Chrystusa, a nie z powodu jakiejkolwiek rzeczy dokonanej w nich lub przez nich. Sprawiedliwość, która jest im przypisana, nie wynika z ich wiary, ani z posłuszeństwa zwiastowanej Ewangelii, lecz jedynie z posłuszeństwa Chrystusa. Ci, którzy zostają usprawiedliwieni, przyjmują i opierają się przez wiarę na sprawiedliwości Chrystusa. Wiara, którą mają, nie jest z nich, lecz jest darem Bożym.

II. Wiara, która przyjmuje Chrystusa i która opiera się na Chrystusie i Jego sprawiedliwości, jest jedynym środkiem prowadzącym do usprawiedliwienia. Jednak wiara nie jest czymś odosobnionym w człowieku usprawiedliwionym. Towarzyszą jej zawsze inne zbawiające łaski. Nie jest to wiara martwa, ponieważ przejawia się w miłości.

III. Chrystus przez swoje posłuszeństwo i śmierć zapłacił cały dług tych, którzy są usprawiedliwieni. Składając ofiarę i znosząc cierpienia jako karę, która im się należała, Chrystus w pełni zaspokoił wymagania Bożej sprawiedliwości. Ich usprawiedliwienie jest całkowicie darem łaski, ponieważ Chrystus stał się darem Ojca, aby działać ku ich dobru, a posłuszeństwo Chrystusa i spełnienie żądań Prawa zostało im policzone. Ponadto nie było w nich nic, co by zasługiwało na łaskę. Tak więc prawdziwa Boża sprawiedliwość i Jego ogromna łaska równocześnie objawiły swoją chwałę w usprawiedliwieniu grzeszników.

Większy Katechizm Westminsterski

Pytanie 70. Czym jest usprawiedliwienie?

Usprawiedliwienie jest aktem dobrowolnej łaski Boga dla grzeszników, w którym odpuszcza wszystkie ich grzechy oraz przyjmuje i poczytuje ich za sprawiedliwych w swoich oczach. Czyni tak nie z powodu czegokolwiek dokonanego w nich lub przez nich, ale tylko ze względu na doskonałe posłuszeństwo i pełne zadośćuczynienie dokonane przez Chrystusa, przypisane im przez Boga i przyjęte wyłącznie przez wiarę.

Pytanie 71. W jakim sensie usprawiedliwienie jest aktem dobrowolnej Bożej łaski?

Chociaż Chrystus przez swoje posłuszeństwo i śmierć dokonał właściwego, rzeczywistego i pełnego zadośćuczynienia Bożej sprawiedliwości w imieniu tych, którzy są usprawiedliwieni; to jednak ich usprawiedliwienie jest dla nich aktem dobrowolnej łaski w tym sensie, że Bóg przyjmuje zadośćuczynienie – którego mógłby się domagać od nich – od poręczyciela, i sam zapewnia tego poręczyciela, swojego jedynego Syna, przypisując im jego sprawiedliwość i nie wymagając od nich nic, aby byli usprawiedliwieni, poza jedynie wiarą, która też jest jego darem.

Pytanie 72. Czym jest usprawiedliwiająca wiara?

Usprawiedliwiająca wiara jest zbawienną łaską, która jest wzbudzana w sercu grzesznika przez Ducha i Słowo Boże w taki sposób, że zostaje on przekonany o swoim grzechu i niedoli oraz o tym, że on sam i inne stworzenia są niezdolni uratować go z jego stanu zatracenia. Grzesznik nie tylko uznaje obietnicę Ewangelii za prawdziwą, ale – zgodnie z tym, co jest w niej przedstawione – przyjmuje- Chrystusa i polega na nim oraz jego sprawiedliwości w celu przebaczenia grzechów i w celu uznania go za sprawiedliwego w oczach Bożych ku zbawieniu.

Pytanie 73. W jaki sposób wiara usprawiedliwia grzesznika w oczach Bożych?

Wiara nie usprawiedliwia grzesznika w oczach Bożych z powodu innych łask, które zawsze jej towarzyszą, lub dobrych uczynków, które są jej owocami, ani też sama łaska wiary lub jakiś czyn z niej wynikający nie jest przypisany mu ku usprawiedliwieniu. Ale wiara jest tylko instrumentem, poprzez który grzesznik przyjmuje i stosuje do siebie Chrystusa oraz jego sprawiedliwość.

Mniejszy Katechizm Westminsterski

Pytanie 33: Czym jest usprawiedliwienie?

Usprawiedliwienie jest aktem Bożej nieograniczonej łaskawości, w którym przebacza wszystkie nasze grzechy i przyjmuje nas jako sprawiedliwych w swoich oczach przez wzgląd na sprawiedliwość Chrystusa, która nam została przypisana, a przyjęta przez wiarę. Efez. 1:7; 2 Kor. 5:21; Rzym. 5:19; Gal. 2:16

Zobacz w temacie

Print Friendly, PDF & Email