Osobiście uważam że cała dyskusja o tym jak zastosować Torę Mojżesza w odniesieniu do wierzących w Jezusa pogan w Nowym Przymierzu rozbija się o rozumienie Dz 15,19-21. Oto treść tych wersetów z Biblii Tysiąclecia.

Dzieje 15:19-2119 Dlatego ja sądzę, że nie należy nakładać ciężarów na pogan, nawracających się do Boga, 20 lecz napisać im, aby się wstrzymali od pokarmów ofiarowanych bożkom, od nierządu, od tego, co uduszone, i od krwi. 21 Z dawien dawna bowiem w każdym mieście są ludzie, którzy co szabat czytają Mojżesza i wykładają go w synagogach.

.

Interpretacja judaizujących pogan

Poganie którzy dopiero co weszli do Ludu Bożego Nowego Przymierza i stopniowo nawracają się z grzechu łamania Tory nie powinni być natychmiast zmuszani do przestrzegania całego Prawa Mojżeszowego ale skoro czytają w synagogach Mojżesza to przyjdzie kiedyś czas że nawróceni poganie będą musieli przestrzegać całej Tory (np. żydowski kaszrut, święta biblijne ze Starego Testamentu) przynajmniej w kilka lat po swoim nawróceniu.

Jeśli tego nie zrobią to utracą zbawienie i pójdą na wieczne potępienie.

Kaszrut (z hebr. כשרות, od כשר – dosł. właściwy) – pojęcie odnoszące się do reguł obowiązujących w Prawie żydowskim (halacha), określających rodzaje produktów dozwolonych do spożywania (pokarmy, napoje i leki) oraz warunki, w jakich powinny być produkowane oraz spożywane.

 


Refutacja

.

Przymierze noahickie

Przede wszystkim zalecenie dane poganom na Soborze Jerozolimskim było częściowo (choć nie jedynie) odwołaniem się do przymierza noahickiego z 1 Mojż 9:1-17 które w tradycji rabinicznej było uznane za przykazania dla pogan którzy uwierzyli że Bóg jest jeden i chcąc mieć z Nim jakąkolwiek relację były to wymagania jakie nałożył na nich Bóg.

1 Mojż. 9:1-17 1 I Bóg błogosławił Noego i jego synów, i powiedział im: Bądźcie płodni i rozmnażajcie sięg, i napełniajcie ziemię. 2 A strach i lęk przed wami będzie nad wszelkim zwierzęciem ziemi, nad wszelkim ptactwem nieba, nad wszystkim, co się porusza na ziemi, i nad wszelkimi rybami morza; oddane są w wasze ręce. 3 Wszystko, co się porusza i żyje, będzie dla was pokarmemi, podobnie jak rośliny zielone, daję wam to wszystko. 4 Lecz nie będziecie jeść mięsa z jego życiem, to jest z jego krwią….

Aby poprawnie zrozumieć postanowienia Soboru w Jerozolimie trzeba poznać biblijny termin prozelita.
.


Prozelici

Kim byli Ci ludzie w czasach Jezusa? Było to określenie pogan którzy uwierzyli w Boga Izraela. Stopniowy napływ dość sporawej liczby pogan nawracających się na wiarę Izraela trwał od czasów powstań machabejskich (II wiek p.n.e) do powstania Szymona Bar Kochby (II wiek n.e). Poganie określani przez Żydów jako prozelici dzielili się na

  • prozelitów Bramy – zwani inaczej „bojący się Boga

Dzieje 10:2 (Setnik Korneliusz) Pobożny i bojący się Boga wraz z całym swoim domem. Dawał on wielkie jałmużny ludowi i zawsze modlił się do Boga.

  • prozelitów Sprawiedliwości
    .
Prozelita Bramy

To poganin który uwierzył że Bóg Izraela jest jedynym prawdziwym Bogiem i odwiedzał synagogę w szabat ale jednak nie miał siły całkowicie konwertować na judaizm czyli przyjąć obrzezanie, przestrzegać dokładnie kaszrutu czy obchodzić wszystkie święta biblijne ze ST. Dobrym tego przykładem jest Korneliusz z Dzieje 10:1-48
.

Prozelita Sprawiedliwości

To poganin, który uwierzył że Bóg Izraela jest jedynym prawdziwym Bogiem jednocześnie w pełni przyjmując judaizm czyli

  • święta biblijne
  • żydowski kaszrut
  • który zobowiązał się przestrzegać całego Prawa Mojżeszowego (w tym również Tory Ustnej spisanej dziś w Misznie)
  • oraz został przyjęty do społeczności Izraela z zastosowaniem trzech rytuałów:
    .
    – Milah (מִילָה) – obrzezanie
    – Tevilah (טְבִילָה) – żydowski wodny chrzest prozelicki, rytułał zanurzenia będący symbolem duchowego oczyszczenia
    – Krwawa ofiara

W czasach Jezusa i Apostołów w Izraelu i na terenie Cesarstwa Rzymskiego było dość sporo pogan którzy odwiedzali lokalne synagogi będąc zainteresowani religią żydowską, jej monoteizmem i surową moralnością opartą na Dekalogu i pismach Starego Testamentu. Właśnie ci ludzie byli określani mianem prozelitów i podzieleni byli na dwie wspomniane powyżej grupy. Zrozumienie tej kwestii pozwoli nam lepiej pojąć decyzję Soboru w Jerozolimie opisaną w Dziejach 15:19-21.
.


Dowody przeciw teologii judaizujących

Dzieje 15:21 Z dawien dawna bowiem w każdym mieście są ludzie, którzy co szabat czytają Mojżesza i wykładają go w synagogach.

Na dowód że ta judaizancka interpretacja Soboru Jerozolimskiego jest błędna mam dodatkowy argument. Według tej judaizanckiej (straszącej utratą zbawienia za szynkę i brak szabatu ) interpretacji wierzący w Jezusa poganie mają dowiedzieć się (już po nawróceniu ) w synagogach przy czytaniu i rozważaniu Mojżesza co mają dalej robić. Ta interpretacja Dziejów 15:21 jest absurdalna z jednego prostego powodu.
.

Ślepi Żydzi

Apostoł Paweł w Drugim Liście do Koryntian mówi że zasłona jest na sercu niewierzących Żydów przy czytaniu Mojżesza więc trudno mi uwierzyć aby Apostoł Paweł posyłał młodych wierzących ludzi z pogan do wrogów Ewangelii którzy mają zasłonę na oczach aby tam słuchali Mojżesza. To jest bez sensu. Ich (niewierzących w Jezusa Żydów) czytania i rozważania byłby pozbawione Bożej interpretacji i Paweł nie narażał by młodych wierzących aby szli do synagog gdzie głoszona jest fałszywa rabinacka interpretacja Pisma Świętego.

2 Kor 3:14-16 14 Lecz ich umysły zostały zaślepione; aż do dnia dzisiejszego bowiem przy czytaniu Starego Testamentu ta sama zasłona pozostaje nieodsłonięta, gdyż jest usuwana w Chrystusie. 15 I aż po dzień dzisiejszy, gdy Mojżesz jest czytany, zasłona leży na ich sercu. 16 Gdy jednak nawrócą się do Pana, zasłona zostanie zdjęta.
.

 

Potwierdzenie wczesnego Kościoła

Synod w jerozolimie odbył się w roku 49 / 50 a.d. Wiele lat po Soborze Jerozolimskim (ok. roku 58 a.d.) nadal podtrzymano decyzję aby wieloletni wierzący z pogan nie byli zmuszani do przestrzegania wszystkich przepisów Tory Mojżeszowej bo napisano o Pawle

Dzieje 21:24-25 24 Weź ich ze sobą, poddaj się wraz z nimi oczyszczeniu i pokryj za nich koszty, aby mogli ostrzyc głowy. Wtedy wszyscy poznają, że w tym, co o tobie słyszeli, nie ma nic z prawdy, ale że i ty sam postępujesz porządnie, przestrzegając prawa. 25 A co do pogan, którzy uwierzyli, napisaliśmy, postanawiając, aby niczego takiego nie zachowywali, tylko żeby się wystrzegali tego, co ofiarowane bożkom, i krwi, i tego, co uduszone, i nierządu.
.

Odrzucenie synagogi

Wystarczy prześledzić działania Pawła w Koryncie w momencie powstawania kościoła w tym mieście, żeby obalić teorie „judaizujących”.  Paweł nie posyłał pogan do synagogi, żeby się dowiedzieli, co mają dalej robić, lecz sam nauczał ich Słowa Bożego po tym, jak Żydzi w synagodze w większości odrzucili Ewangelię:

Dzieje 18:4-13 4 W każdy szabat rozprawiał w synagodze i przekonywał i Żydów, i Greków. 5 A gdy przyszli z Macedonii Sylas i Tymoteusz, Paweł był napierany w duchu i świadczył Żydom, że Jezus jest Chrystusem. 6 Lecz gdy się sprzeciwiali i bluźnili, otrząsnął szaty i powiedział do nich: Krew wasza na waszą głowę, ja jestem czysty. Od tej chwili pójdę do pogan. 7 Odszedł stamtąd i wszedł do domu pewnego człowieka, imieniem Justus, który czcił Boga, a którego dom przylegał do synagogi. 8 A przełożony synagogi, Kryspus, uwierzył w Pana wraz z całym swoim domem. Także wielu Koryntian, którzy słuchali, uwierzyło i zostało ochrzczonych. 9 Wtedy w nocy Pan powiedział do Pawła w widzeniu: Nie bój się, lecz mów i nie milcz; 10 Bo ja jestem z tobą i nikt się na ciebie nie targnie, aby cię skrzywdzić. Mam bowiem liczny lud w tym mieście. 11 I mieszkał tam przez rok i sześć miesięcy, nauczając u nich słowa Bożego. 12 A gdy Gallio był prokonsulem w Achai, Żydzi jednomyślnie powstali przeciw Pawłowi i przyprowadzili go przed sąd; 13 Mówiąc: On namawia ludzi, aby niezgodnie z prawem czcili Boga.

To samo obserwujemy w Efezie, Paweł odłącza uczniów z synagogi i sam ich naucza Ewangelii

Dzieje 19:8-9 8 Potem przez trzy miesiące przychodził do synagogi i odważnie mówił, rozprawiając i przekonując o królestwie Bożym. 9 Gdy jednak niektórzy się upierali i nie chcieli uwierzyć, i mówili źle o tej drodze wobec tłumów, odstąpił od nich, odłączył uczniów i codziennie rozprawiał w szkole niejakiego Tyrannosa.

Paweł na początku jak zwykle głosił Ewangelię w synagodze, ponieważ jest ona „mocą ku zbawieniu najpierw Żyda, a później Greka

Rzym. 1:16 Nie wstydzę się bowiem ewangelii Chrystusa, ponieważ jest ona mocą Boga ku zbawieniu dla każdego, kto uwierzy, najpierw Żyda, potem i Greka.

Efekt w każdym mieście był taki sam – czyli większość Żydów odrzucała Ewangelię, ale byli tacy Żydzi, którzy ją przyjmowali. Problem polegał na tym, że po przyjęciu Ewangelii i chrztu nie mieli już czego szukać w synagodze. Z drugiej strony, pozostali Żydami żyjącymi według Prawa lecz

Dzieje 24:14 według drogi, którą oni uważają za herezję, służę Bogu moich ojców, wierząc wszystkiemu, co jest napisane w Prawie i u Proroków;

Ale Paweł nauczał pogan Słowa Bożego poza synagogą i Żydzi doskonale wiedzieli, że robi to sprzecznie z ich rozumieniem prawidłowego oddawania czci Bogu w przypadku pogan.
.


Żydowskie nauki bez znaczenia

Dodam jeszcze że Sobór w Jerozolimie w Dziejach 15:19-21.nie powiedział że chodzi tam o nawrócone synagogi. A takie usłyszałem ostatnio kontrargumenty gdy obaliłem ich tezy na temat Soboru w Jerozolimie w dyskusji z nimi. Powiem więcej, tam pada stwierdzenie że czytania Mojżesza są od dawien dawna więc na pewno nie chodziło o synagogi mesjańskie a rabiniczne.

Nie może też w ustaleniach Soboru Jerozolimskiego chodzić o narzucanie wierzącym w Mesjasza z pogan rabinicznej Tradycji Starszych czyli tak zwanej Tory Ustnej zwanej dziś Miszną ponieważ Jezus krytykował ją nawet w przypadku zastosowania jej wobec Żydów (Mat. 15:1-20; Marek 7:1-23)

Mat. 15:2-6 2 Czemu twoi uczniowie postępują wbrew tradycji starszych? Nie myją bowiem rąk przed jedzeniem chleba.3 A on odpowiedział im: Czemu i wy postępujecie wbrew przykazaniu Bożemu dla waszej tradycji? 4 Bóg bowiem nakazał: Czcij swego ojca i matkę, oraz: Kto złorzeczy ojcu albo matce, niech poniesie śmierć. 5 Ale wy mówicie: Kto by powiedział ojcu albo matce: To, co powinieneś otrzymać ode mnie jako pomoc, jest darem ofiarnym; 6 I nie uczciłby swego ojca ani matki, będzie bez winy. I tak unieważniliście przykazanie Boże przez  waszą tradycję.
.


A gdzie Dekalog?

Na pytanie czemu na Soborze Jerozolimskim nie wspomniano o Dekalogu jest dziwny ponieważ według Listu do Rzymian nawet niewierzący poganie (a tym bardziej nawróceni) naturalnie wiedzą co jest dobre a co złe bo mają rozum i sumienie.

Rzym. 1:18-22 18 Gniew Boży bowiem objawia się z nieba przeciwko wszelkiej bezbożności i niesprawiedliwości ludzi, którzy zatrzymują prawdę w niesprawiedliwości. 19 Ponieważ to, co można wiedzieć o Bogu, jest dla nich jawne, gdyż Bóg im to objawił. 20 To bowiem, co niewidzialne, to znaczy jego wieczna moc i bóstwo, są widzialne od stworzenia świata przez to, co stworzone, po to, aby oni byli bez wymówki. 21 Dlatego że poznawszy Boga, nie chwalili go jako Boga ani mu nie dziękowali, lecz znikczemnieli w swoich myślach i zaćmiło się ich bezrozumne serce. 22 Podając się za mądrych, zgłupieli;

Rzym. 2:12-16 12 Bo ci, którzy bez prawa zgrzeszyli, bez prawa też zginą, a ci, którzy w prawie zgrzeszyli, przez prawo będą sądzeni; 13 (Gdyż nie słuchacze prawa są sprawiedliwi przed Bogiem, ale ci, którzy wypełniają prawo, będą usprawiedliwieni. 14 Gdy bowiem poganie, którzy nie mają prawa, z natury czynią to, co jest w prawie, oni, nie mając prawa, sami dla siebie są prawem. 15 Oni to ukazują działanie prawa wpisanego w ich serca, za poświadczeniem ich sumienia i myśli wzajemnie się oskarżających lub też usprawiedliwiających); 16 W dniu, w którym Bóg przez Jezusa Chrystusa będzie sądził skryte sprawy ludzkie według mojej ewangelii.
.


Owoce zakonolubnych doktryn

Ja patrzę na owoce danej doktryny w życiu praktycznym według zalecenia Jezusa

Mat. 7:15-23

15 Strzeżcie się fałszywych proroków, którzy przychodzą do was w owczej skórze, ale wewnątrz są drapieżnymi wilkami.

16 Po ich owocach poznacie ich. Czy zbierają winogrona z cierni albo z ostu figi?

17 Tak każde dobre drzewo wydaje dobre owoce, ale złe drzewo wydaje złe owoce.

18 Nie może dobre drzewo wydawać złych owoców ani złe drzewo wydawać dobrych owoców.

19 Każde drzewo, które nie wydaje dobrego owocu, zostaje wycięte i wrzucone w ogień.

20 Tak więc po ich owocach poznacie ich.

21 Nie każdy, kto mi mówi: Panie, Panie, wejdzie do królestwa niebieskiego, lecz ten, kto wypełnia wolę mojego Ojca, który jest w niebie.

22 Wielu powie mi tego dnia: Panie, Panie, czyż nie prorokowaliśmy w twoim imieniu i w twoim imieniu nie wypędzaliśmy demonów, i w twoim imieniu nie czyniliśmy wielu cudów?

23 A wtedy im oświadczę: Nigdy was nie znałem. Odstąpcie ode mnie wy, którzy czynicie nieprawość.

Jakie owoce rodzi teologia strasząca wiecznym potępieniem za szabaty, szynkę i święta? Ano takie:
.

Spory

Rozbudziła ponownie spory i kłótnie o Prawo Mojżeszowe wbrew zaleceniu z Listu Tytusa,

Tyt. 3:9-11 9 Unikaj zaś głupich dociekań, rodowodów, sporów i kłótni o prawo; są bowiem nieużyteczne i próżne. 10 Heretyka po pierwszym i drugim upomnieniu unikaj; 11 Wiedząc, że taki człowiek jest przewrotny i grzeszy, i sam siebie osądza.
.

Sądy

Doprowadziła do osądzania współbraci za pokarmy i święta wbrew poleceniu Pisma

Kol 2:16-17 16 Niech więc nikt was nie osądza z powodu jedzenia lub picia, co do święta, nowiu księżyca lub szabatów. 17 Są to cienie rzeczy przyszłych, ciało zaś jest Chrystusa.
.

Duchowa pycha

Doprowadziła do duchowej pychy typu:

„Boże, przestrzegam kaszrutu, poszczę 2 razy w tygodniu, obchodzę szabaty, święta biblijne i nowie księżyca, jak to dobrze ze nie jestem jak te niedzielne świniojady„.

Co bardzo przypomina sytuację z Pisma

Łuk. 18:11-14 11 Faryzeusz stanął i tak się w sobie modlił: Dziękuję ci, Boże, że nie jestem jak inni ludzie, zdziercy, niesprawiedliwi, cudzołożnicy albo jak i ten celnik. 12 Poszczę dwa razy w tygodniu, daję dziesięcinę ze wszystkiego, co mam. 13 A celnik, stojąc z daleka, nie chciał nawet oczu podnieść ku niebu, ale bił się w piersi, mówiąc: Boże, bądź miłosierny mnie grzesznemu. 14 Mówię wam, że raczej ten odszedł do swego domu usprawiedliwiony, a nie tamten. Każdy bowiem, kto się wywyższa, będzie poniżony, a kto się poniża, będzie wywyższony.
.

Zgnilizna

To owoc zajeżdżający zgnilizną. To s postawy, którym zawsze będę się ostro sprzeciwiał!!!

Judaizujący poganie zmuszają pogan do przestrzegania świąt według ciała, co jest i tak niemożliwe bez kamiennej świątyni w Jerozolimie, kapłanów lewickich i tak dalej. I to oni twierdzą, że poganie w tym zakresie „powinni”…
.


Istota Prawa Mojżesza

Te poniższe fragmenty pokazują co ważniejsze jest w Prawie Mojżeszowym.

Mat. 23:23Biada wam, uczeni w Piśmie i faryzeusze, obłudnicy, że dajecie dziesięcinę z mięty i z kopru, i z kminku, a ZANIEDBALIŚCIE TEGO, CO WAŻNIEJSZE W ZAKONIE: sprawiedliwości, miłosierdzia i wierności; te rzeczy należało czynić, a tamtych nie zaniedbywać.”
.
Marek 12:28-33 -„I przystąpił jeden z uczonych w Piśmie, który słyszał, jak oni rozprawiali, a wiedząc, że dobrze im odpowiedział, zapytał go: Które przykazanie jest pierwsze ze wszystkich? Jezus odpowiedział: Pierwsze przykazanie jest to: Słuchaj, Izraelu! Pan, Bóg nasz, Pan jeden jest. Będziesz tedy miłował Pana, Boga swego, z całego serca swego i z całej duszy swojej, i z całej myśli swojej, i z całej siły swojej. A drugie jest to: Będziesz miłował bliźniego swego jak siebie samego. Innego przykazania, większego ponad te, nie masz. I rzekł do niego uczony w Piśmie: Dobrze, Nauczycielu! Prawdę powiedziałeś, że Bóg jest jeden i że nie masz innego oprócz niego; i że jego miłować z całego serca i z całej myśli, i z całej siły, a bliźniego miłować jak siebie samego, TO ZNACZY WIĘCEJ NIŻ WSZYSTKIE całopalenia i ofiary.”
.
Izaj. 1:13-15 „Nie składajcie już ofiary daremnej, kadzenie, nowie i sabaty mi obrzydły, zwoływanie uroczystych zebrań – nie mogę ścierpieć świąt i uroczystości. Waszych nowiów i świąt nienawidzi moja dusza, stały mi się ciężarem, zmęczyłem się znosząc je. A gdy wyciągacie swoje ręce, zakrywam moje oczy przed wami, choćbyście pomnożyli wasze modlitwy, nie wysłucham was, bo na waszych rękach pełno krwi.”

Gdyby szabaty i nowia księżyca były na równi z Prawem moralnym Izajasz nie mógłby tak napisać jak napisał o szabacie. Ciężko mi sobie wyobrazić Boga mówiącego np.

„Obrzydła mi wasza wierność małżeńska i wasza miłość bliźniego i wasze unikanie kradzieży.”

Kol. 2:16-17 „Nie pozwalajcie więc, by ludzie wyrokowali o tym, co jecie i pijecie lub jakie zachowujecie święta, czy przestrzegacie nowiu księżycowego albo szabatu. Wszystko to jest cieniem a nie rzeczywistością spraw przyszłych, rzeczywistością zaś jest sam Chrystus.”

Wyobraźmy sobie pokrętną wersje Kolosan 2:6-17

„Nie powalajcie więc by ludzie wyrokowali o tym, czy kochacie bliźnich, czy jesteście wierni w małżeństwie i czy macie pokorę oraz łagodność. Wszytko to jest cieniem rzeczy przyszłych rzeczywistością są natomiast święta, koszerność i szabaty.”

Przy takim porównaniu widać wyraźnie że nie wolno stawiać na równi moralnych kwestii Tory z rytualnymi.

Wiem że całe Prawo Boże jest jedną całością ale widać też jednak że są rzeczy bardziej istotne w Prawie o czym judaizujący poganie zapominają. Poznałem to środowisko dosyć dobrze i widzę że zafiksowali się na tym co mniej istotne w Torze a skupili się na kaszrutach i świętach osądzając przy tym wszystkich za to dookoła.

Ostateczna konkluzja jest taka że zalecenie z Dziejach 15:19-21 dotyczy tego aby wierzący w Jezusa poganie przestrzegali tych podstawowych ustaleń aby nie gorszyć Żydów (zarówno wierzących jak i niewierzących).

Michał Głazowski

Print Friendly, PDF & Email